इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास STI Pre 2012 MEDIUM

'आत्मीय सभा' कोठे स्थापन करण्यात आली होती?

EN Where was the 'Atmiya Sabha' founded?
A
मद्रास Madras
B
दिल्ली Delhi
C
मुंबई Bombay
✓
कलकत्ता Calcutta
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (४) कलकत्ता

सविस्तर विश्लेषण:

• आत्मीय सभा (Atmiya Sabha):
• स्थापना: १८१४-१८१५ मध्ये कलकत्ता (Calcutta) येथे राजा राममोहन रॉय यांनी स्थापन केली.
• स्वरूप: ही राममोहन रॉय यांनी स्थापन केलेली पहिली संस्था होती.
• उद्दिष्ट व कार्य:
• हिंदू धर्मातील एकाच निराकार ईश्वराच्या (एकेश्वरवाद / Monotheism) तात्त्विक संकल्पनेवर चर्चा करणे.
• मूर्तीपूजा, जातिभेद, सतीप्रथा, बालविवाह आणि अंधश्रद्धा यांच्याविरुद्ध मित्रांच्या बैठकीत तात्त्विक वादविवाद घडवून आणणे.
• प्रमुख सदस्य: द्वारकानाथ टागोर, प्रसन्नकुमार टागोर, नंदकिशोर बोस आदी विचारवंत या आत्मीय सभेच्या बैठकांना नियमित उपस्थित राहत असत.
• हीच आत्मीय सभा पुढे १८२८ मध्ये 'ब्राह्मो सभा' आणि नंतर 'ब्राह्मो समाज' म्हणून विकसित झाली.

---

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
• 'तुहफत-उल-मुवाहिद्दीन' (१८०३-०४): राजा राममोहन रॉय यांनी 'एकेश्वरवाद्यांना भेट' (A Gift to Monotheists) या शीर्षकाखाली पर्शियन भाषेत लिहिलेला प्रसिद्ध ग्रंथ.
• वेदांत कॉलेज (१८२५): भारतीय तत्त्वज्ञान आणि पाश्चात्त्य विज्ञानाचा एकत्र अभ्यास करण्यासाठी राममोहन रॉय यांनी कलकत्त्यात वेदांत कॉलेज स्थापन केले.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) Calcutta

Detailed Analysis:

• Atmiya Sabha (Society of Friends):
• Establishment: Founded in 1814–1815 at Calcutta by Raja Ram Mohan Roy.
• Historical Milestone: This was the very first reformist association founded by Ram Mohan Roy upon settling permanently in Calcutta.
• Core Philosophy and Purpose:
• Held philosophical discussions in Roy's residence to disseminate pure monotheistic doctrines based on the Upanishads.
• Severely condemned idolatry, caste hierarchies, sati, polygamy, and meaningless ritualism.
• Eminent Associates: Attended by progressive thinkers including Dwarkanath Tagore, Prasanna Kumar Tagore, and Nand Kishore Bose.
• The Atmiya Sabha was the direct intellectual and organizational embryo that evolved into the historic Brahmo Samaj in 1828.

---

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
• 'Tuhfat-ul-Muwahhidin' (1803–04): Roy's landmark philosophical treatise in Persian meaning *'A Gift to Monotheists'*, attacking polytheism.
• Vedanta College (1825): Established by Roy at Calcutta, integrating traditional Vedic philosophy with Western physical sciences.
जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →