नायट्रोजन स्थिर करण्यासाठी खालीलपैकी कोणते शैवाळ जास्तीत जास्त उपयोगी आहे?
EN
Which group of Algae plays a dominant role in Nitrogen Fixation ?
योग्य उत्तर मीक्झोफायसी आहे.
Key Points
•
मीक्झोफायसी, ज्याला सायनोबॅक्टेरिया किंवा निळ्या-हिरव्या शैवाल म्हणूनही ओळखले जाते, नायट्रोजन स्थिरीकरणामध्ये प्रमुख भूमिका बजावते.
•
नायट्रोजन स्थिरीकरण ही वातावरणातील नायट्रोजनचे रूपांतर करण्याची प्रक्रिया आहे जी सजीवांसाठी वापरली जाऊ शकते.
•
ही प्रक्रिया वनस्पतींच्या वाढीसाठी आणि जमिनीची सुपीकता राखण्यासाठी महत्त्वपूर्ण आहे.
•
सायनोबॅक्टेरियामध्ये हेटरोसिस्ट नावाच्या विशेष पेशी असतात ज्या नायट्रोजन स्थिरीकरणासाठी समर्पित असतात.
•
हे शैवाल गोड्या पाण्यातील, सागरी आणि स्थलीय परिसंस्थांसह विविध वातावरणात आढळतात.
Additional Information
•
सायनोबॅक्टेरियाद्वारे नायट्रोजन स्थिर करणे हा नायट्रोजन चक्राचा एक महत्त्वाचा घटक आहे, जो पर्यावरणातील नायट्रोजनचे संतुलन राखतो.
•
शैवालचे इतर गट, जसे की क्लोरोफायसी, रोडोफायसी आणि फेओफायसी, नायट्रोजन स्थिरीकरणासाठी समान क्षमता नसते.
•
सायनोबॅक्टेरिया देखील वनस्पतींशी सहजीवी संबंध तयार करू शकतात, त्यांना कार्बोदकांच्या बदल्यात निश्चित नायट्रोजन प्रदान करतात.
•
अशा सहजीवiसंबंधाचे उदाहरण म्हणजे सायनोबॅक्टेरिया आणि अझोला सारख्या पाण्याच्या नेचेच्या काही प्रजाती यांच्यातील संबंध.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
नायट्रोजन स्थिरीकरण करणारे नील-हरित शैवाल (Cyanobacteria / Myxophyceae): ॲनाबेना (Anabaena) आणि नॉस्टॉक (Nostoc) हे भातशेतीमध्ये जैविक खत (Biofertilizer) म्हणून अत्यंत प्रभावी ठरतात.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Myxophyceae.
Key Points
•
Myxophyceae, also known as Cyanobacteria or blue-green algae, play a dominant role in nitrogen fixation.
•
Nitrogen fixation is the process of converting atmospheric nitrogen into a form that can be used by living organisms.
•
This process is crucial for the growth of plants and the maintenance of soil fertility.
•
Cyanobacteria have specialized cells called heterocysts that are dedicated to nitrogen fixation.
•
These algae are found in a variety of environments, including freshwater, marine, and terrestrial ecosystems.
Additional Information
•
Nitrogen fixation by Cyanobacteria is a critical component of the nitrogen cycle, which maintains the balance of nitrogen in the environment.
•
Other groups of algae, such as Chlorophyceae, Rhodophyceae, and Phaeophyceae, do not have the same capability for nitrogen fixation.
•
Cyanobacteria can also form symbiotic relationships with plants, providing them with fixed nitrogen in exchange for carbohydrates.
•
An example of such a symbiotic relationship is the association between Cyanobacteria and certain species of water ferns like Azolla.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Cyanobacteria (Myxophyceae / Blue-Green Algae) like Anabaena and Nostoc fix atmospheric nitrogen via heterocysts and serve as potent biofertilizers in wetland rice paddies.