🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
मराठी भाषा व व्याकरण PSI Mains 2017 MEDIUM

अठरा गुणांचा खंडोबा या वाक्प्रचाराच्या विरुद्ध अर्थाचा वाक्प्रचार कोणता? अचूक पर्याय निवडा.

EN Which idiom expresses the opposite meaning of the idiom 'अठरा गुणांचा खंडोबा' (A man endowed with eighteen vices / Highly cunning scoundrel)? Select the correct option.
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
पोटाचा पाईक
पोटाचा पाईक (Slave to one's stomach / One working only for subsistence)
B
अल्लाची गाय
अल्लाची गाय (Extremely harmless, innocent and simple person)
C
उफारट्या काळजाचा
उफारट्या काळजाचा (Perverse / Evil-minded person)
D
उंटावरचा शहाणा
उंटावरचा शहाणा (An impractical adviser giving foolish counsel)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (२) अल्लाची गाय

स्पष्टीकरण:

• 'अठरा गुणांचा खंडोबा': सर्व प्रकारच्या दुर्गुणांनी युक्त, लबाड, लफंगा, कपटी किंवा महाखट्याळ मनुष्य.
• 'अल्लाची गाय': अत्यंत गरीब, निरुपद्रवी, सोशिक, साधा आणि अत्यंत भोळाभाबडा मनुष्य.
• दुर्गुणी व लबाड माणसाच्या (अठरा गुणांचा खंडोबा) अगदी उलट प्रवृत्तीचा, अत्यंत निरुपद्रवी व साधा मनुष्य म्हणजेच 'अल्लाची गाय' होय. त्यामुळे ही अचूक परस्परविरोधी जोडी ठरते.

इतर पर्यायांचे विश्लेषण:

• पोटाचा पाईक: केवळ पोटासाठी लाचारी पत्करणारा किंवा चरितार्थासाठी राबणारा.
• उफारट्या काळजाचा: दुष्ट, क्रूर किंवा कपटी वृत्तीचा.
• उंटावरचा शहाणा: स्वतः काहीही न करता उंटावरून शेळ्या हाकणारा, मूर्खपणाचा सल्ला देणारा.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

• अठरा गुणांचा खंडोबा = सर्व दुर्गुणांनी युक्त मनुष्य.
• अल्लाची गाय = अत्यंत गरीब व निरुपद्रवी मनुष्य.

हे दोन्ही व्यक्तिचित्रणात्मक वाक्प्रचार परस्परविरोधी अर्थ व्यक्त करतात.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (2) अल्लाची गाय (Extremely harmless, innocent and simple person)

Explanation:

• 'अठरा गुणांचा खंडोबा': An idiom describing an utterly depraved, rogue, deceitful, and viciously shrewd person endowed with all vices.
• 'अल्लाची गाय': An idiom designating a completely harmless, mild-mannered, guileless, and exceedingly simple person.
• Thus, 'अल्लाची गाय' stands in direct antonymous opposition to 'अठरा गुणांचा खंडोबा'.

Evaluation of Options:

• Option (1) 'पोटाचा पाईक' refers to someone laboring purely for daily bread.
• Option (2) is correct as it represents the polar opposite trait (innocent vs villainous).
• Option (3) 'उफारट्या काळजाचा' means wicked/malicious.
• Option (4) 'उंटावरचा शहाणा' denotes an arm-chair critic giving foolish advice.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC Exam Tip: Remember this classic antonymous pair of character idioms:

• अठरा गुणांचा खंडोबा (Wicked rogue) $\leftrightarrow$ अल्लाची गाय (Innocent, guileless person).
format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) पोटाचा पाईक (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
✓ पर्याय (2) अल्लाची गाय (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (२) अल्लाची गाय**[/gold]
⚠️ पर्याय (3) उफारट्या काळजाचा (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) उंटावरचा शहाणा (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

🎯 घटक चाचणी मोफत टेस्ट
वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग घटक चाचणी
quiz 25 प्रश्न timer 20 मिनिटे military_tech 25 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (पेपर १: मराठी व इंग्रजी)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट १ (पेपर १: मराठी व इंग्रजी भाषा)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
मराठी भाषा व व्याकरण विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मराठी भाषा व व्याकरण विषयांतर्गत 'वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मराठी भाषा व व्याकरण विषयातील 'वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'वाक्प्रचार व त्यांचा वाक्यात सुयोग्य उपयोग' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →