सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

ऊर्जा निर्माण करता येत नाही अथवा नष्टे ही करता येत नाही परंतु एका प्रकारच्या ऊर्जेचे रूपांतर दुसऱ्या प्रकारच्या ऊर्जेत होते हा थर्मोडायनॅमिक्सचा कोणता नियम आहे?

EN Which law of thermodynamics states that energy cannot be created or destroyed but is converted from one form of energy to another?
A
तिसरा नियम The third rule
✓
पहिला नियम First rule
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
C
शून्यवा नियम The zeroth rule
D
दुसरा नियम Second rule
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (2) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय 2 (पहिला नियम - First rule) आहे.

स्पष्टीकरण:

• ऊष्मागतिकीचा पहिला नियम (First Law of Thermodynamics):
• *"ऊर्जा निर्माण करता येत नाही आणि नष्टही करता येत नाही, परंतु एका प्रकारच्या ऊर्जेचे रूपांतर दुसऱ्या प्रकारच्या ऊर्जेत करता येते. विश्वातील एकूण ऊर्जा सदैव स्थिर राहते."*
• हा नियम ऊर्जा संवर्धनाचा नियम (Law of Conservation of Energy) म्हणून ओळखला जातो.
• गणितीय सूत्र: $\Delta U = Q - W$ (जिथे $\Delta U$ = अंतर्गत ऊर्जेतील बदल, $Q$ = पुरवलेली उष्णता, $W$ = प्रणालीने केलेले कार्य).
• इतर नियम:
• शून्यवा नियम (Zeroth Law): औष्णिक समतोलाची संकल्पना व तापमान व्याख्या.
• दुसरा नियम (Second Law): उष्णतेच्या वहनाची दिशा व एन्ट्रॉपी वाढ.
• तिसरा नियम (Third Law): निरपेक्ष शून्य तापमानाला ($0\text{ K}$) परिपूर्ण स्फटिकाची एन्ट्रॉपी शून्य असते.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

रुडॉल्फ क्लॉशियस आणि विल्यम थॉमसन (लॉर्ड केल्विन) यांनी ऊष्मागतिकीच्या पहिल्या व दुसऱ्या नियमांची वैज्ञानिक मांडणी केली.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option 2 (First rule).

Explanation:

• First Law of Thermodynamics:
• States that *energy can neither be created nor destroyed; it can only be transformed from one form into another. The total energy of an isolated universe remains constant.*
• It represents the law of conservation of energy applied to thermodynamic systems.
• Mathematical formulation: $\Delta U = Q - W$, where $\Delta U$ is the change in internal energy, $Q$ is heat added, and $W$ is work done by the system.
• Other Laws:
• Zeroth Law: Defines thermal equilibrium and temperature.
• Second Law: Establishes the direction of spontaneous thermal processes and entropy increase.
• Third Law: States that entropy of a pure crystalline solid approaches zero as temperature reaches absolute zero ($0\text{ K}$).
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

The First Law establishes internal energy as a state function and formalizes the principle of conservation of energy.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →