जीएसटीचे कोणते प्रतिमान भारतात आणण्यात आले आहे ?
EN
Which model of GST has been introduced in India?
योग्य उत्तर: (3) दुहेरी जीएसटी (Dual GST)
स्पष्टीकरण:
•
भारतातील दुहेरी जीएसटी मॉडेल (Dual GST Model):
•
भारताची संघराज्य रचना (Federal Structure) लक्षात घेऊन भारताने 'दुहेरी जीएसटी' (Dual GST) प्रतिमान स्वीकारले आहे.
•
हे मॉडेल भारताने प्रामुख्याने कॅनडा (Canada) देशाच्या जीएसटी पद्धतीवरून स्वीकारले आहे.
•
कार्यपद्धती: राज्यांतर्गत (Intra-state) वस्तू व सेवांच्या प्रत्येक पुरवठ्यावर केंद्र सरकार आणि संबंधित राज्य सरकार एकाच वेळी (Concurrently) कर आकारतात:
•
CGST (Central GST): केंद्र शासनाचा वाटा.
•
SGST (State GST): राज्य शासनाचा वाटा.
•
आंतर-राज्यीय व्यापारावर केंद्र सरकार IGST आकारते.
•
म्हणून भारताने 'दुहेरी जीएसटी' प्रतिमान आणले आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
जगात जीएसटी लागू करणारा पहिला देश फ्रान्स (१९५४) होता, परंतु फ्रान्समध्ये 'एकल जीएसटी' (Single GST) आहे. भारताने कॅनडाचे 'दुहेरी जीएसटी' मॉडेल स्वीकारले आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: (3) Double GST
Explanation:
•
Dual GST Model in India:
•
Respecting the constitutional federal balance between the Union and the States, India adopted a Dual GST Model, emulating the Canadian fiscal architecture.
•
Under this concurrent framework, both the Central and State Governments exercise simultaneous legislative and taxing powers over the exact same domestic supply base:
•
CGST: Levied and administered by the Centre on intra-state supply.
•
SGST / UTGST: Levied and administered by the States/UTs on intra-state supply.
•
IGST: Levied by the Centre on inter-state commerce and imports.
•
Hence, Dual GST (दुहेरी जीएसटी) is the model implemented.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
France was the first country to introduce VAT/GST in 1954, but India modeled its Dual GST framework specifically on Canada.