योग्य उत्तर: पर्याय (1) झासकर पर्वत श्रेणी
महत्त्वाचे मुद्दे:
झासकर श्रेणी झास्कर पर्वतरांगा , ज्याला कधीकधी झंस्कर म्हटले जाते, ही हिमालय , दक्षिण-मध्य आशिया, उत्तर भारत आणि चीनच्या पश्चिम तिबेट स्वायत्त प्रदेशातील पर्वतरांग आहे. हे लडाखला काश्मीर सखल प्रदेश आणि चिनाब नदीपासून विभाजित करते. हे काराकोरम पर्वतरांग आणि पीर पंजाल पर्वतरांगांच्या मध्ये आहे. त्यामुळे पर्याय 1 योग्य आहे. दुसऱ्या शब्दांत, ते काश्मीरचे लडाख क्षेत्र आणि राज्याचे इतर दोन प्रदेश, जम्मू प्रदेश आणि काश्मीर खोरे यांच्यातील सीमारेषा म्हणून कार्य करते. या पर्वताच्या विविध भागांतून अनेक नद्या उगम पावतात आणि उत्तरेकडे मोठ्या सिंधू नदीला जाऊन मिळतात. हणले नदी, खुराणा नदी, झांस्कर नदी, सुरु नदी आणि शिंगो नदी या नद्यांपैकी आहेत. हे हिमाचल प्रदेशातील किन्नौर आणि स्पितीचे विभाजन करते. हिमाचलची सर्वात उंच शिखरे झंस्कर पर्वतरांगेत आढळतात. झास्कर पर्वतरांगा ह्या नंगा पर्वतासाठी(8126 मीटर) उल्लेखनीय आहे.
ट्रान्स-हिमालय व हिमालय पर्वतश्रेणींचा क्रम (उत्तरेकडून दक्षिणेकडे): काराकोरम श्रेणी \(\rightarrow\) लडाख श्रेणी \(\rightarrow\) झास्कर (Zaskar) श्रेणी \(\rightarrow\) बृहद हिमालय \(\rightarrow\) पीर पांजाल श्रेणी \(\rightarrow\) शिवालिक श्रेणी. त्यामुळे काराकोरम आणि पीर पांजाल यांच्यामध्ये झास्कर व लडाख पर्वतरांगा येतात.
Correct Answer: Option (1) Zaskar mountain range
Key Points:
Zaskar Range The Zaskar Range, sometimes called Zanskar , is a mountain range in the Himalaya s, south-central Asia, northern India, and China's western Tibet Autonomous Region. It divides Ladakh from the Kashmir lowlands and the Chenab River. It lies between the Karakoram mountain range and the Pir Panjal mountain range. Hence option 1 is correct. In other words, it acts as a borderline between Kashmir's Ladakh area and the state's other two regions, the Jammu region and the Vale of Kashmir. Many rivers originate in various parts of this mountain and run northward to join the big Indus River. Hanle River, Khurana River, Zanskar River, Suru River, and Shingo River are among these rivers. It also divides Kinnaur and Spiti in Himachal Pradesh. Himachal's tallest peaks are found in the Zanskar range. The Zanskar Range is notable for the Nanga Parbat (8126 m).
The north-to-south physiographic sequence of Himalayan and Trans-Himalayan ranges is: Karakoram \(\rightarrow\) Ladakh \(\rightarrow\) Zaskar (Zanskar) \(\rightarrow\) Great Himalayas \(\rightarrow\) Pir Panjal \(\rightarrow\) Shivalik. Thus, the Zaskar range lies strategically between Karakoram and Pir Panjal.
'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (GS) पेपर-१ (दि. २३ जानेवारी, २०२२)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (GS) पेपर-१ (दि. २३ जानेवारी, २०२२)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (GS) पेपर-१ (दि. २३ जानेवारी, २०२२)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)
- या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'झासकर पर्वत श्रेणी' हे असून ते 'MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२१ (GS) पेपर-१ (दि. २३ जानेवारी, २०२२)' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
- MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
- परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
- संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
- MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.