🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
चालू घडामोडी MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

नागरी व ग्रामीण स्वच्छता, घनकचरा व्यवस्थापन आणि नागरिकांच्या जीवनमानात सकारात्मक बदल घडवून आणण्यासाठी केंद्र सरकारने राबवलेल्या कोणत्या देशव्यापी लोकचळवळीने नुकतीच यशस्वी १० वर्षे पूर्ण केली आहेत?

EN Which nationwide citizen movement launched by the Union Government to transform urban-rural sanitation, solid waste management, and public health completed 10 successful years?
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
मिशन मौसम
Mission Mausam
B
मिशन महाग्राम
Mission Mahagram
C
श्यामा प्रसाद मुखर्जी रूर्बन मिशन
Shyama Prasad Mukherji Rurban Mission
D
स्वच्छ भारत मिशन (Swachh Bharat Mission)
Swachh Bharat Mission
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: [b][/b] [b]पर्याय (4) स्वच्छ भारत मिशन (Swachh Bharat Mission)[/b]

[b]स्पष्टीकरण:[/b]

• दहा वर्षे पूर्ण: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी २ ऑक्टोबर २०१४ रोजी महात्मा गांधींच्या जयंतीनिमित्त सुरू केलेल्या 'स्वच्छ भारत मिशन'ने (Swachh Bharat Mission - SBM) आपल्या अंमलबजावणीची यशस्वी १० वर्षे पूर्ण केली.
• उद्दिष्ट व टप्पे:
• टप्पा १: २ ऑक्टोबर २०१९ पर्यंत देशाला 'हागणदारीमुक्त' (Open Defecation Free - ODF) करणे; यामध्ये देशभरात १२ कोटींहून अधिक शौचालये बांधण्यात आली.
• टप्पा २ (ODF Plus): घनकचरा व सांडपाणी व्यवस्थापन आणि गावे 'ओडीएफ प्लस' बनवणे.
• हवामान व आरोग्य संबंध: शुद्ध हवा, स्वच्छ जलस्त्रोत आणि पर्यावरण संवर्धनासाठी कचरा व्यवस्थापन ही पहिली पायरी मानली जाते.
• हवामान विभाग संदर्भ: हवामान विभागाच्या १५० व्या वर्षानिमित्त 'मिशन मौसम' (पर्याय १) हा उपक्रमही हवामान सुधारणांसाठी राबवला जात आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप:

स्वच्छ भारत मिशन (ग्रामीण) हे केंद्रीय जलशक्ती मंत्रालयांतर्गत चालवले जाते, तर स्वच्छ भारत मिशन (शहरी) हे केंद्रीय गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयांतर्गत (MoHUA) चालवले जाते. 'स्वच्छ सर्वेक्षण' हे जगातील सर्वात मोठे स्वच्छता सर्वेक्षण मानले जाते, ज्यात इंदूर हे सलग अनेक वर्षे देशातील सर्वात स्वच्छ शहर ठरले आहे.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: [b][/b] [b]Option (4) Swachh Bharat Mission[/b]

[b]Explanation:**

• Decade of Impact: Launched on October 2, 2014 by Prime Minister Narendra Modi, the Swachh Bharat Mission (SBM) completed 10 landmark years of nationwide behavioral change and sanitation revolution.
• Phased Targets:
• Phase 1: Achieved Open Defecation Free (ODF) status across rural India by constructing over 120 million household latrines.
• Phase 2: Anchors ODF-Plus sustainability through comprehensive solid and liquid resource management (SLRM).
• Environmental Synergies: Decontaminates groundwater, protects urban wetlands, and curbs atmospheric pollution from open waste burning.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip:

SBM (Grameen) is implemented by the Department of Drinking Water and Sanitation (Ministry of Jal Shakti), while SBM (Urban) is administered by the Ministry of Housing and Urban Affairs. Indore has repeatedly won India's cleanest city accolade in the annual Swachh Survekshan.

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) मिशन मौसम (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) मिशन महाग्राम (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) श्यामा प्रसाद मुखर्जी रूर्बन मिशन (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (4) स्वच्छ भारत मिशन (Swachh Bharat Mission) (अचूक उत्तर): [gold]योग्य उत्तर:[/gold] [b][/b] [b]पर्याय (4) स्वच्छ भारत मिशन (Swachh Bharat Mission)[/b]
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'जानेवारी २०२५' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी २०२६ - संपूर्ण महा-सराव चाचणी
quiz 78 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 78 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
महाराष्ट्र चालू घडामोडी - जानेवारी २०२६ सराव चाचणी
quiz 10 प्रश्न timer 15 मिनिटे military_tech 10 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: जानेवारी २०२५

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'जानेवारी २०२५' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: चालू घडामोडी विषयांतर्गत 'जानेवारी २०२५' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: चालू घडामोडी विषयातील 'जानेवारी २०२५' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'जानेवारी २०२५' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →