खालीलपैकी कोणत्या केंद्रीय संघटना अकुशल कामगारांना संघटित करणे, त्यांच्या कामाच्या परिस्थितीत सुधारणा घडवणाऱ्या कायद्यांकरिता दबाव गट निर्माण करणे, वेतन, सामाजिक सुरक्षेकरिता कार्य करणे अशा विविध कार्यात गुंतलेल्या असतात? अ) BMS व INTUC - कामाच्या परिस्थितीत सुधार, त्याकरिता कायदेनिर्मितीकरिता दबाव गट निर्मिती कार्यात गुंतलेल्या असतात. ब) CITU व AITUC अकुशल कामगारांना संघटित करण्यात गुंतलेल्या असतात. क) HMS व BMS - वेतन व सामाजिक सुरक्षेसंबंधीच्या कार्यात गुंतलेल्या असतात. ड) वरील सर्व केंद्रीय संघटना, वर नमूद केलेल्या विविध कार्यात गुंतलेल्या असतात. पर्यायी उत्तरे:
EN
Which of the following central trade union organizations are engaged in various tasks like organizing unskilled workers, creating pressure groups for labour legislation improving working conditions, and working for wages and social security?
a) BMS and INTUC - engaged in improving working conditions and building pressure groups for legislation.
b) CITU and AITUC - engaged in organizing unskilled workers.
c) HMS and BMS - engaged in work related to wages and social security.
d) All the above central organizations are engaged in all the above-mentioned activities.
Answer options:
केंद्रीय कामगार संघटनांची भूमिका:
1.
केंद्रीय कामगार संघटना (Central Trade Union Organisations - CTUOs): भारतातील बीएमएस (BMS), इंटक (INTUC), सीटू (CITU), आयटक (AITUC) आणि एचएमएस (HMS) या सर्व प्रमुख केंद्रीय कामगार संघटना देशातील असंघटित व अकुशल कामगारांचे संघटन करणे, त्यांच्या हिताच्या कायद्यांसाठी सरकारवर दबाव गट निर्माण करणे आणि वेतन व सामाजिक सुरक्षेसाठी लढा देणे या सर्व प्रकारच्या बहुआयामी कार्यात सक्रियपणे गुंतलेल्या असतात.
2.
कोणतीही एक संघटना केवळ एकाच विशिष्ट कामापुरती मर्यादित नसते; त्या सर्वच या सर्व कामगार कल्याणकारी उपक्रमांमध्ये व्यापक भूमिका बजावतात.
म्हणून योग्य उत्तर 'फक्त ड - वरील सर्व केंद्रीय संघटना वर नमूद केलेल्या विविध कार्यात गुंतलेल्या असतात' (पर्याय 4) हे आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
सदस्य संख्येच्या निकषावर 'भारतीय मजदूर संघ' (BMS) ही सध्या भारतातील सर्वात मोठी केंद्रीय कामगार संघटना आहे, त्यानंतर INTUC आणि AITUC चा क्रमांक येतो.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Central Trade Union Organizations (CTUOs) - Operational Scope:
1.
Multi-Faceted Mandate: Major central trade unions in India—including BMS, INTUC, CITU, AITUC, and HMS—are comprehensively engaged across all core labor functions: organizing informal and unskilled laborers, forming parliamentary pressure groups for pro-worker legislation, and bargaining for equitable wages and social safety nets.
2.
No trade union functions exclusively within a single operational silo; all listed CTUOs actively discharge every enumerated welfare responsibility.
Therefore, the correct answer is Only d (All the above central organizations are engaged in all the above-mentioned activities) (Option 4).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
By verified membership audits conducted by the Ministry of Labour, the Bharatiya Mazdoor Sangh (BMS) is recognized as the largest central trade union federation in India.