सर्वसमावेशक वृद्धी प्रक्रियेमध्ये शासनाच्या योगदानाचे निर्देशक पुढीलपैकी कोणते आहे?
EN
Which of the following is an indicator of a government's contribution to the inclusive growth process?
योग्य उत्तर: पर्याय ३ (वरील दोन्ही)
सविस्तर स्पष्टीकरण:
१.
सर्वसमावेशक वृद्धी (Inclusive Growth): सर्वसमावेशक विकासामध्ये समाजातील सर्व घटकांना विकासाच्या प्रक्रियेत सामावून घेणे आणि सामाजिक न्यायाची प्रस्थापना करणे अपेक्षित असते. यामध्ये शासनाच्या वित्तीय योगदानाचे मापन करण्यासाठी पुढील दोन प्रमुख निर्देशक वापरले जातात:
•
१) महसूल-स्थूल देशांतर्गत उत्पादन प्रमाण (Revenue to GDP Ratio): शासन आपल्या कल्याणकारी योजनांसाठी, शिक्षण व आरोग्यासाठी स्वतः किती कर व महसूल जमा करते हे यावरून स्पष्ट होते.
•
२) सार्वजनिक गुंतवणूक-स्थूल देशांतर्गत उत्पादन प्रमाण (Public Investment to GDP Ratio): पायाभूत सुविधा, सिंचन, रस्ते, आरोग्य आणि शिक्षणात शासन किती भांडवली गुंतवणूक करते हे या प्रमाणावरून मोजले जाते.
२.
म्हणूनच हे दोन्ही निर्देशक शासनाच्या सर्वसमावेशक वृद्धीमधील योगदानाचे दर्शक आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
सर्वसमावेशक विकासाचे निर्देशक: महसूल-GDP प्रमाण, सार्वजनिक गुंतवणूक-GDP प्रमाण, सामाजिक क्षेत्रावरील खर्च.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3 (Both of the above)
Detailed Explanation:
1.
Government Fiscal Indicators for Inclusive Growth: A state's commitment to inclusive and redistributive growth is quantified primarily through two macroeconomic ratios:
•
Revenue-to-GDP Ratio: Reflects the fiscal capacity of the government to mobilize domestic resources for redistributive welfare expenditures.
•
Public Investment-to-GDP Ratio: Reflects state capital expenditure in creating public goods, infrastructure, rural connectivity, health, and human capital.
2.
Both indicators serve as crucial barometers of the state's proactive role in fostering inclusive growth.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Fiscal capacity (Revenue-GDP) and developmental capital spending (Public Investment-GDP) are twin pillars of state-driven inclusive growth.