खालीलपैकी कोणता हरितगृह वायू नाही?
EN
Which of the following is not a greenhouse gas?
योग्य उत्तर: पर्याय ३: हायड्रोजन
स्पष्टीकरण:
दिलेल्या पर्यायांपैकी हायड्रोजन (Hydrogen - H₂) हा वायू 'हरितगृह वायू' (Greenhouse Gas) नाही.
तुलनात्मक विश्लेषण:
१.
कार्बन डायऑक्साईड (CO₂): मानवनिर्मित जागतिक तापमानवाढीस जबाबदार असणारा प्रमुख हरितगृह वायू.
२.
क्लोरोफ्लुरोकार्बन (CFCs): अत्यंत प्रखर उष्णता शोषक आणि ओझोन ऱ्हासक मानवनिर्मित वायू.
३.
हायड्रोजन (H₂): हा वायू द्वि-अणू (Homonuclear diatomic) स्वरूपाचा असल्याने तो पृथ्वीवरून उत्सर्जित होणारी दीर्घ-तरंग इन्फ्रारेड प्रारणे शोषून घेत नाही. त्यामुळे तो थेट हरितगृह परिणाम निर्माण करत नाही.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
हायड्रोजन हा विश्वात सर्वाधिक मुबलक आढळणारा मूलद्रव्य असून त्याचे ज्वलन केल्यावर उप-उत्पादन म्हणून केवळ पाणी (H₂O) तयार होते, त्यामुळे त्याला 'भविष्याचे स्वच्छ इंधन' मानले जाते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3: Hydrogen
Explanation:
Among the given gaseous options, Hydrogen ($H_2$) is not a direct greenhouse gas.
Scientific Principles:
1.
Infrared Inactivity: Homonuclear diatomic gas molecules ($H_2, N_2, O_2$) possess no permanent or vibrational dipole moment, rendering them completely transparent to terrestrial longwave infrared radiation.
2.
Contrast with Greenhouse Gases: Polyatomic and asymmetric molecules like Carbon Dioxide ($CO_2$), Methane ($CH_4$), Nitrous Oxide ($N_2O$), and Chlorofluorocarbons ($CFCs$) vigorously absorb thermal infrared wavelengths, trapping heat.
3.
Clean Energy Vector: Hydrogen combustion produces only water vapour without direct carbon emissions.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Under the National Green Hydrogen Mission, India aims to build 125 GW of associated renewable energy capacity to produce green hydrogen by 2030.