ऊर्जा उत्पादनासाठी खालीलपैकी कोणता/ते पर्याय कोणत्याही स्वरूपात कार्बनचा वापर करीत नाहीत ? अ. लाकूड ब. बायोगॅस क. भूऔष्मिक स्रोत ड. कोळसा

सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान MPSC Exam PYQ 2026 MEDIUM

EN Which of the following options do not use any form of carbon for energy production? a. Wood b. Biogas. Geothermal sources. Coal

अ आणि ब दोन्ही Both A and B

ब आणि क दोन्ही Both b and c

✓

फक्त क Only c

✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)

फक्त ड Only d

जाहिरात • ADVERTISEMENT

verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (3) फक्त क

स्पष्टीकरण:

ऊर्जा स्रोतांचे कार्बन घटकांनुसार विश्लेषण:

• अ. लाकूड (Wood): वनस्पतीजन्य सेंद्रिय पदार्थ असून यात सेल्युलोज आणि 50% कार्बन असतो. जळताना कार्बन डायऑक्साइड उत्सर्जित करतो.

• ब. बायोगॅस (Biogas): बायोगॅसमध्ये मुख्यत्वे मिथेन (\( ext{CH}_4\) - 55 ते 65%) आणि कार्बन डायऑक्साइड (\( ext{CO}_2\) - 30 ते 40%) हे कार्बनयुक्त वायू असतात.

• क. भूऔष्मिक स्रोत (Geothermal Energy): पृथ्वीच्या पोटातील नैसर्गिक वाफ आणि भूगर्भातील उष्णतेचा (Heat) वापर करून टर्बाइन फिरवले जातात; यामध्ये कोणत्याही कार्बन इंधनाचा ज्वलनासाठी वापर केला जात नाही.

• ड. कोळसा (Coal): कोळसा हा शुद्ध जीवाश्म कार्बनचा मोठा स्रोत आहे.

म्हणून केवळ 'क' (भूऔष्मिक स्रोत) ऊर्जा उत्पादनासाठी कोणत्याही स्वरूपात कार्बनचा वापर करीत नाही.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

भारतात भूऔष्मिक ऊर्जेचे प्रमुख प्रकल्प लडाखमधील पुगा व्हॅली (Puga Valley) आणि हिमाचल प्रदेशातील मणिकरण (Manikaran) येथे विकसित केले जात आहेत.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (3) Only c

Explanation:

Elemental carbon utilization across energy resources:

• a. Wood: Biomass composed of cellulose and lignin containing ~50% elemental carbon.

• b. Biogas: A fuel mixture consisting of methane (\( ext{CH}_4\), 55–65%) and carbon dioxide (\( ext{CO}_2\), 30–40%), both carbon-based compounds.

• c. Geothermal Sources: Harnesses primordial heat and radioactive decay energy stored within the Earth's interior via natural steam to drive turbines, without consuming or burning carbon.

• d. Coal: A carbon-rich sedimentary fossil fuel (~60–90% carbon).

Thus, only geothermal energy (c) produces power without consuming carbon.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

India's prime geothermal exploratory fields are located in Puga Valley (Ladakh) and Manikaran (Himachal Pradesh).

sell 📌 महत्त्वाचे विषय व सर्च टॅग्ज (Important Topics & Search Tags):