खालीलपैकी कोणता पर्याय वेक्टर डेटा प्रकाराचं प्रतिनिधित्व करतो?
EN
Which of the following options represents a vector data type?
योग्य उत्तर: पर्याय १ (भूपृष्ठ सर्वेक्षण डेटा)
स्पष्टीकरण:
•
जीआयएस मधील वेक्टर डेटा (Vector Data in GIS):
•
वेक्टर डेटा मॉडेल: हा मॉडेल भूपृष्ठावरील घटकांची भौमितिक रचना अचूक समन्वयांच्या (X, Y अक्षांश-रेखांश) साहाय्याने बिंदू (Points), रेषा (Lines/Arcs) आणि बहुभुज (Polygons) याद्वारे दर्शवतो.
•
भूपृष्ठ सर्वेक्षण डेटा (Ground Survey Data): जसे की जमिनीची सीमा, रस्ते, भूखंडांचे कोपरे (Cadastral boundaries) हे प्रत्यक्ष मोजणी करून बिंदू व रेषांच्या स्वरूपात साठवले जात असल्याने हे वेक्टर डेटाचे उत्तम उदाहरण आहे.
•
रास्टर डेटा (Raster Data):
•
डिजिटल एलिव्हेशन मॉडेल (DEM), स्कॅन केलेले नकाशे आणि उपग्रह प्रतिमा (Satellite Imagery) हे सर्व नियमित चौकोनी ग्रिड्स किंवा पिक्सेल्सच्या (Pixels) स्वरूपात असतात, त्यामुळे ते रास्टर डेटा (Raster Data) आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
डेटा प्रकारांची तुलना:
•
Vector Data: बिंदू (विहीर, झाड), रेषा (रस्ता, नदी), बहुभुज (तलाव, शेतजमीन) - उच्च अचूकता.
•
Raster Data: पिक्सेल ग्रिड्स (उपग्रह प्रतिमा, DEM, स्कॅन केलेले नकाशे, फोटोग्राफ्स).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 (Ground survey data)
Explanation:
•
Vector Data Representation in GIS:
•
The vector data model represents discrete geographical features using explicit geometric coordinate pairs ($X, Y$ coordinates) classified into three primitive topological types:
1.
Points: Single discrete coordinate pairs (e.g., GPS survey monuments, borehole locations).
2.
Lines / Arcs: Ordered sequences of connected vertices (e.g., boundary surveys, roads, utility networks).
3.
Polygons: Closed boundary loops enclosing homogenous surface areas (e.g., land parcels, administrative zones).
•
Ground survey data collected via total stations or cadastral surveying directly represents discrete coordinate vertices and boundary lines, making it pure vector data.
•
Raster Data: Digital Elevation Models (DEMs), scanned topographic sheets, and digital satellite imagery are stored as continuous matrices of grid cells (pixels), representing Raster Data.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
GIS Data Structures:
•
Vector: Points, Lines, Polygons (Cadastral land parcels, transportation networks, utility assets).
•
Raster: Gridded cell matrices (Satellite imagery, DEM, scanned raster maps).