खालीलपैकी कोणता पर्याय गोदावरी नदीच्या उपनद्यांचा लांबीनुसार चढता क्रम दर्शवितो?
EN
Which of the following options shows the correct ascending order by length of the tributaries of Godavari river?
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण
योग्य उत्तर पर्याय 1 आहे.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
गोदावरी:
•
गोदावरी नदी ही द्वीपकल्पीय भारतातील सर्वात मोठी नदी प्रणाली आहे.
•
गोदावरी नदी महाराष्ट्रातील नाशिकजवळील त्र्यंबकेश्वर येथून उगवते आणि बंगालच्या उपसागरात येण्यापूर्वी सुमारे 1465 किमी लांबीपर्यंत वाहते.
•
उपनद्या: प्रवरा, पूर्णा, मांजरा, पेनगंगा, वर्धा, वैनगंगा, प्राणहिता (वैनगंगा, पेनगंगा, वर्धा यांचा एकत्रित प्रवाह), इंद्रावती, मणेर आणि साबरी.
गोदावरीच्या उपनद्या:
नदी
लांबी
उजवी/डावी
उगम
प्रवरा
208 किमी
उजव्या किनारी
अकोले
मांजरा
724 किमी
उजव्या किनारी
पाटोदा
वर्धा
455 किमी
डाव्या किनारी
बैतूल
प्राणहिता
113 किमी
डाव्या किनारी
•
प्राणहिता नदी:
वैनगंगा, वर्धा, पेनगंगा आणि पेद्दवगु या नद्यांचा एकत्रित प्रवाह प्राणहिता नदी म्हणून ओळखला जातो.
•
त्यामुळे प्राणहिता, प्रवरा, वर्धा आणि मांजरा हा योग्य क्रम आहे.
टीप:
हा प्रश्न MPSC ने अंतिम उत्तर की मध्ये रद्द केला आहे.
संदर्भ: प्र.क्र.35, संच A, एमपीएससी अराजपत्रित गट B एकत्रित प्रिलिम्स, 2021 (26 फेब्रुवारी 2022)
NCERT नुसार दिलेले उत्तर योग्य आहे.
Link
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
गोदावरीच्या उपनद्यांची लांबी: गोदावरी ही दक्षिण भारताची गंगा मानली जाते (एकूण लांबी १,४६५ किमी, महाराष्ट्रात ६६८ किमी). उपनद्या: प्रवरा (२०८ किमी), सिंधफणा (१२२ किमी), मांजरा (७२४ किमी), प्राणहिता (गोदावरीची सर्वात मोठी उपनदी - पैनगंगा, वर्धा, वैनगंगा यांचा संगम).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is option 1.
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Points):
Godavari:
•
The Godavari river is the largest river system in Peninsular India.
•
Godavari river rises from Trimbakeshwar near Nasik in Maharashtra and flows for a length of about 1465 km before outfalling into the Bay of Bengal.
•
Tributaries: Pravara, Purna, Manjra, Penganga, Wardha, Wainganga, Pranhita (combined flow of Wainganga, Penganga, Wardha), Indravati, Maner and the Sabri.
Tributaries of Godavari:
River
Length
Right/Left
Rises
Pravara
208 Km
Right Bank
Akole
Manjara
724 Km
Right Bank
Patoda
Wardha
455 Km
Left Bank
Baitul
Pranhita
113 Km
Left Bank
•
Pranhita River:
The combined flow of the rivers Wainganga, Wardha, Penganga and Peddavagu is known as Pranhita River.
•
Hence, Pranhita, Pravara, Wardha, and Manjra is the correct sequence.
Note:
This Question was cancelled by MPSC in the Final Answer key.
Reference: Q.No.35, Set A, MPSC Non-Gazetted Group B Combined Prelims, 2021 (26th Feb 2022)
According to the NCERT, the given answer is correct.
Link
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Godavari River Tributaries: Godavari total length is 1,465 km (668 km in Maharashtra). Key tributaries include Pravara, Sindphana, Manjara (724 km), and Pranhita (largest tributary formed by confluence of Wardha, Penganga, and Wainganga).
पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✓ पर्याय (1) प्राणहिता, प्रवरा, वर्धा, मांजरा (अचूक उत्तर):
योग्य उत्तर **पर्याय 1** आहे.
⚠️ पर्याय (2) मांजरा, वर्धा, प्रवरा, प्राणहिता (फसवणारा पर्याय - Distractor):
हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
⚠️ पर्याय (3) प्राणहिता, वर्धा, प्रवरा, मांजरा (फसवणारा पर्याय - Distractor):
हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✗ पर्याय (4) मांजरा, प्रवरा, वर्धा, प्राणहिता (अयोग्य):
हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)
'MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
🎯 घटक चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)
📚 विषय चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२५ (GS) पेपर-१ (दि. ०९ नोव्हेंबर, २०२५)
📚 विषय चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२४ (GS) पेपर-१ (दि. ०१ डिसेंबर, २०२४)
📚 विषय चाचणी
मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा २०२३ (GS) पेपर-१ (दि. ०४ जून, २०२३)
घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयांतर्गत 'MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYP चाचण्या) विषयातील 'MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.
stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)
- या प्रश्नाचे अचूक उत्तर 'प्राणहिता, प्रवरा, वर्धा, मांजरा' हे असून ते 'MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)' या अभ्यास घटकाशी संबंधित आहे.
- MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षांमध्ये थेट संकल्पनात्मक प्रश्न विचारून विद्यार्थ्यांच्या मूलभूत आकलनाची चाचणी घेतली जाते.
- परीक्षेत नकारात्मक गुणपद्धत (-०.२५) असल्यामुळे खात्री असल्यासच उत्तर निश्चित करावे.
- संबंधित घटकाचे मूळ स्रोत, पाठ्यपुस्तके आणि आयोगाच्या अधिकृत संदर्भ ग्रंथांचा आधार घेऊन नियमित सराव करावा.
- MPSC Abhyas Academy ॲपवर या घटकावरील ५०+ मोफत सराव प्रश्न व ऑल-महाराष्ट्र रँक उपलब्ध आहेत.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे?
expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'MPSC संयुक्त गट ब पूर्व परीक्षा २०२१ मूळ पेपर (दि. २६ फेब, २०२२)' या घटकाची तयारी कशी करावी?
expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते?
expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.