पुढीलपैकी कोणती संघटना स्त्रियांनी स्त्रियांसाठी प्रथम उभारली होती?
EN
Which of the following organizations was first founded by women for women?
योग्य उत्तर: पर्याय ४ (भारत स्त्री महामंडळ)
स्पष्टीकरण:
•
'भारत स्त्री महामंडळ' (Bharat Stree Mahamandal) ही भारतातील स्त्रियांनी स्त्रियांसाठी स्थापन केलेली पहिली अखिल भारतीय संघटना मानली जाते.
•
तिची स्थापना १९१० मध्ये अलाहाबाद (प्रयागराज) येथे सरलादेवी चौधुराणी (Sarala Devi Chaudhurani) यांनी केली होती.
•
त्याआधीच्या बहुतेक स्त्री संघटना (जसे आर्य महिला समाज, भारत महिला परिषद) पुरुषांच्या मार्गदर्शनाखाली किंवा सहकार्याने स्थापन झाल्या होत्या. सरलादेवींचे ठाम मत होते की: *"स्त्रियांच्या समस्या सोडवण्यासाठी स्त्रियांनीच स्वतंत्रपणे पुढाकार घेतला पाहिजे, पुरुषांच्या अंकित राहून चालणार नाही."*
•
भारत स्त्री महामंडळाने लाहोर, अलाहाबाद, दिल्ली, कराची, कलकत्ता आदी शहरांमध्ये शाखा उघडून स्त्रियांच्या शिक्षणाचा व रोजगाराचा प्रसार केला.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
सरलादेवी चौधुराणी या रवींद्रनाथ टागोरांच्या भगिनी स्वर्णकुमारी देवी यांच्या कन्या होत्या. त्यांनी स्त्रियांच्या स्वावलंबनासाठी भारत स्त्री महामंडळाची मुहूर्तमेढ रोवली.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 4 (Bharat Stree Mahamandal)
Explanation:
•
'Bharat Stree Mahamandal' is universally recognized as the first all-India women's organization founded entirely by women, for women.
•
It was founded in 1910 at Allahabad by the visionary feminist and nationalist Sarala Devi Chaudhurani.
•
Earlier bodies (such as the Arya Mahila Samaj and National Social Conference's women's auxiliary) functioned under the tutelage and patronage of male reformers. Sarala Devi asserted that women must autonomously control their own movement without paternalistic male oversight.
•
The Mahamandal opened proactive branches in Lahore, Allahabad, Calcutta, and Delhi to promote female literacy and economic independence.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Sarala Devi Chaudhurani, niece of Rabindranath Tagore, famously declared that women's emancipation could never be attained under the patronizing shadow of male-led committees.