इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास STI Mains 2015 MEDIUM

पुढीलपैकी कोणती जोडी अयोग्य आहे? अ) यमुना पर्यटन --- बाबा पदमनजी ब) ढढ्ढाशास्त्री परात्रे --- मुकुंदराव पाटील क) पण लक्षात कोण घेतो? --- ह.ना.आपटे ड) कळ्यांचे निःश्वास --- काशीबाई कानिटकर पर्यायी उत्तरे :

EN Which of the following pairs is incorrect? a) Yamuna Paryatan --- Baba Padmanji b) Dhaddhashastri Paratre --- Mukundrao Patil c) Pan Lakshat Kon Gheto? --- H. N. Apte d) Kalyanche Nihshwas --- Kashibai Kanitkar Alternative answers:
✓
ड d
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
B
ब b
C
अ a
D
क c
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

दिलेल्या जोड्यांपैकी जोडी (ड) अयोग्य आहे (पर्याय १ - ड):

१. जोडी (ड) अयोग्य का आहे?: 'कळ्यांचे निःश्वास' (Kalyanche Nihshwas - १९३३) हा प्रसिद्ध कथासंग्रह काशीबाई कानिटकर यांनी लिहिलेला नसून विभावरी शिरूरकर (मालतीबाई बेडेकर) यांनी लिहिला आहे! या कथासंग्रहाने मराठी साहित्यात स्त्रीच्या लैंगिक व सामाजिक शोषणाविरुद्ध बंड पुकारले होते.
२. इतर तिन्ही जोड्या अचूक आहेत:
• (अ) यमुना पर्यटन --- बाबा पदमनजी: १८५७ मध्ये प्रसिद्ध झालेली मराठीतील पहिली सामाजिक कादंबरी (विधवांच्या दुःखावर आधारित).
• (ब) ढढ्ढाशास्त्री परात्रे --- मुकुंदराव पाटील: सत्यशोधक समाजाचे ज्येष्ठ पत्रकार व विचारवंत मुकुंदराव पाटील यांनी सनातनी ब्राह्मणवादावर आणि दांभिक धर्ममार्तंडांवर ओढलेले हे गाजलेले उपरोधिक नाटक/पुस्तिका आहे.
• (क) पण लक्षात कोण घेतो? --- ह. ना. आपटे: १८९० मध्ये हरी नारायण आपटे यांनी लिहिलेली ही मराठीतील अभिजात स्त्रीवादी कादंबरी आहे (नायिका: यमुना).

त्यामुळे चुकीची जोडी ड (पर्याय १) ही आहे.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
• 'कळ्यांचे निःश्वास' (१९३३): विभावरी शिरूरकर (मालतीबाई बेडेकर).
• 'यमुना पर्यटन' (१८५७): बाबा पदमनजी (मराठीतील पहिली कादंबरी).
• 'पण लक्षात कोण घेतो?' (१८९०): ह. ना. आपटे.
• 'ढढ्ढाशास्त्री परात्रे': मुकुंदराव पाटील.
translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Among the given literary pairs, Pair (d) is incorrect (Option 1: d):

1. Why Pair (d) is mismatched: 'Kalyanche Nihshwas' (कळ्यांचे निःश्वास - 1933) was NOT written by Kashibai Kanitkar; it was authored by the radical feminist writer Vibhavari Shirurkar (Malatibai Bedekar). This groundbreaking short-story collection boldly critiqued middle-class patriarchal hypocrisy and women's psychological subjugation.
2. The other three literary works are matched accurately:
• (a) Yamuna Paryatan --- Baba Padmanji: Published in 1857, celebrated as the first modern novel in Marathi literature, focusing on the plight of Hindu widows.
• (b) Dhaddhashastri Paratre --- Mukundrao Patil: A hard-hitting satirical tract by Satyashodhak intellectual Mukundrao Patil critiquing orthodox priestly hegemony.
• (c) Pan Lakshat Kon Gheto? --- H. N. Apte: Hari Narayan Apte's 1890 masterpiece depicting the tragic life and suffering of a young child widow named Yamuna.

Therefore, Pair (d) is incorrect.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip
• 'Kalyanche Nihshwas' (1933) was authored by Vibhavari Shirurkar (Malatibai Bedekar).
• 'Yamuna Paryatan' (1857) by Baba Padmanji is the first Marathi novel.
• 'Pan Lakshat Kon Gheto?' (1890) was written by H. N. Apte.
जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →