सराव केंद्र ➔
इतिहास व महाराष्ट्राचा इतिहास Rajyaseva Mains 2018 MEDIUM

लॉर्ड डलहौसीने दत्तक वारसा नामंजूर हे तत्त्व लावून पुढीलपैकी कोणती संस्थाने खालसा केली? अ)सातारा ब) जैतपूर क) भगत ड) बडोदा पर्यायी उत्तरे:

EN Which of the following princely states were annexed by Lord Dalhousie by applying the Doctrine of Lapse? a) Satara b) Jaitpur c) Baghat d) Baroda Alternative answers:
A
अ, ब, क, ड a, b, c, d
B
फक्त ब आणि क Only b and c
C
अ आणि ब फक्त Only a and b
✓
अ, ब, क फक्त Only a, b, c
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय ४ (अ, ब, क फक्त)

विश्लेषण:

• लॉर्ड डलहौसीने 'दत्तक वारसा नामंजूर' (Doctrine of Lapse) हे साम्राज्यवादी तत्त्व लावून खालील संस्थाने खालसा केली:
• अ) सातारा (१८४८) - पहिले खालसा झालेले संस्थान (छत्रपती अप्पासाहेब यांचे दत्तक नामंजूर).
• ब) जैतपूर व संबळपूर (१८४९)
• क) भगत (Baghat, १८५०)
• याशिवाय उदयपूर (१८५२), झाशी (१८५३) आणि नागपूर (१८५४).
• बडोदा (Baroda) संस्थान डलहौसीने दत्तक तत्त्वाखाली खालसा केले नाही; गायकवाड घराण्याचे बडोदा हे स्वायत्त संस्थान म्हणून १९४७ पर्यंत कायम राहिले.
• म्हणून अ, ब, क फक्त हे योग्य उत्तर आहे.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

सातारा संस्थान १८४८ मध्ये खालसा झाल्यानंतर छत्रपतींचे वकील रंगो बापूजी गुप्ते यांनी लंडनला जाऊन १२ वर्षे ब्रिटिश संसदेत दाद मागितली होती.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option 4 (Only a, b, c)

Analysis:

• Under the Doctrine of Lapse, Lord Dalhousie annexed Hindu princely states where rulers died without natural male heirs:
• a) Satara (1848) - First state annexed under the doctrine.
• b) Jaitpur and Sambalpur (1849)
• c) Baghat (1850)
• Later followed by Udaipur (1852), Jhansi (1853), and Nagpur (1854).
• Baroda (d) was never annexed under the Doctrine of Lapse; the Gaekwads continued to rule until integration in 1949.
• Thus, Only a, b, and c were annexed under this doctrine.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Rango Bapuji Gupte travelled to London and fought a 12-year legal battle before the Court of Directors against the annexation of Satara.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →