अचूक उत्तर: पर्याय (२) अल्ट्राव्हायोलेट किरण
सविस्तर फॉरेन्सिक जीवशास्त्र विश्लेषण:
जैविक डागांची तपासणी (Biological Stain Examination):
१.
अल्ट्राव्हायोलेट (अतिनील) किरणांचा वापर:
•
फॉरेन्सिक प्रयोगशाळेत कपड्यांवरील किंवा वस्तूंवरील मूत्र (Urine) आणि घाम (Sweat) यांचे डाग उघड्या डोळ्यांनी सहजासहजी दिसत नाहीत.
•
मूत्र आणि घाम यांमध्ये असणारे सेंद्रिय घटक आणि फ्लेव्हिन्स (Flavins) हे अल्ट्राव्हायोलेट किरणांखाली (Ultraviolet / UV rays) प्रखर प्रतिदीप्ती (Fluorescence) दाखवतात, ज्यामुळे डाग स्पष्टपणे दृश्यमान होतात.
२.
निष्कर्ष:
•
मूत्र व घाम तपासण्यासाठी अल्ट्राव्हायोलेट किरण (UV Rays) वापरतात.
•
म्हणून पर्याय (२) हे अचूक उत्तर आहे.
📌 MPSC परीक्षा टीप: फॉरेन्सिक प्रयोगशाळेत वीर्य, लाळ, मूत्र आणि घाम यांसारख्या जैविक द्रवांचे डाग शोधण्यासाठी अल्ट्राव्हायोलेट किरण (UV Rays) वापरले जातात.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) Ultraviolet rays
Detailed Forensic Biology Analysis:
In the screening of latent biological stains:
1.
Fluorescence under UV Light:
•
Bodily excretions such as urine and perspiration (sweat) contain organic metabolites, urea, and flavin compounds that naturally fluoresce under Ultraviolet (UV) rays (wavelength ~365 nm).
•
This property enables forensic scientists to locate and map invisible stains on fabrics and exhibits.
2.
Conclusion:
•
Therefore, Option (2) Ultraviolet rays is correct.
📌 MPSC Exam Tip: In forensic serology and biology, Ultraviolet (UV) rays are standardly used to detect latent urine and sweat stains via fluorescence.