महाराष्ट्रातील खालीलपैकी कोणता प्रादेशिक विभाग पर्जन्य छायेच्या प्रदेशात येतो?
EN
Which of the following regional divisions of Maharashtra falls in the rain-shadow zone?
योग्य उत्तर पर्याय ३ (पश्चिम महाराष्ट्र / मध्य महाराष्ट्र) आहे.
स्पष्टीकरण:
•
सह्याद्री पर्वताच्या पूर्व उताराला लागून असलेला पश्चिम महाराष्ट्रातील (मध्य महाराष्ट्र / देश) पूर्वेकडील भाग हा पर्जन्यछायेच्या प्रदेशात (Rain Shadow Region) येतो.
•
यामध्ये सातारा, सांगली, पुणे, सोलापूर आणि अहमदनगर या जिल्ह्यांचा अवर्षणग्रस्त भाग येतो, जिथे वार्षिक सरासरी पाऊस ५० ते ७० सेंमी इतका कमी पडतो.
•
कोकणात भरपूर पाऊस (२५०-३०० सेंमी) पडतो, तर विदर्भात पूर्वेकडे जाताना बंगालच्या उपसागराच्या शाखेमुळे पाऊस १००-१५० सेंमीपर्यंत वाढतो.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
महाराष्ट्रातील अवर्षणप्रवण पट्टा (Drought Prone Zone) प्रामुख्याने मध्य/पश्चिम महाराष्ट्रातील पर्जन्यछायेच्या क्षेत्रात येतो.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 3 (Western Maharashtra / Madhya Maharashtra).
Explanation:
•
The leeward rain-shadow belt lies immediately east of the Sahyadri crest, situated primarily within Western Maharashtra (Madhya Maharashtra / Desh).
•
It includes the chronically drought-prone talukas of Ahmednagar, Pune, Solapur, Satara, and Sangli, receiving minimal rainfall (500–700 mm annually).
•
Konkan receives excessive orographic rainfall (> 2,500 mm), while eastern Vidarbha receives ample rains (1,000–1,500 mm) from the Bay of Bengal branch.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
The classic rain-shadow belt coincides with the transition zone of Western/Central Maharashtra.