खालीलपैकी कोणते विधान/ने तापमान व्यस्तन घटनेशी संबंधीत आहे/आहेत ? अ) कारखान्यातून धूर सोडणाऱ्या शहरांमध्ये सकाळी विशेषतः हिवाळ्यात प्रदुषक आधारीत धुके सामान्यपणे वातावरणाच्या खालच्या स्तरात आढळून येते. ब) वर्षभर ध्रुवीय प्रदेशात तापमान व्यस्तन हे सामान्य वैशिष्टय आहे. क) भूपृष्ठापासून जशी उंची वाढत जाते तसे वातावरणाच्या खालच्या स्तरात तापमान वृद्धी होताना दिसून येते. ड) स्वित्र्झलँड, फ्रान्स, कैलिफोर्निया (U.S.A) येथे फळबागा, दयांच्या तळभागाऐवजी डोंगर उतारांवर आढळुन येतात. पर्यायी उत्तरे :
EN
Which of the following statement(s) is/are associated with the phenomenon of temperature inversion?
a. In industrial cities, especially in winter mornings, pollutant-laden smog is commonly observed in the lower atmosphere.
b. Throughout the year, temperature inversion is a normal feature in polar regions.
c. In the lower layer of the atmosphere, temperature increases with increasing height from the Earth's surface.
d. In Switzerland, France, and California (USA), orchards are found on mountain slopes rather than in valley bottoms.
Alternative Answers:
योग्य उत्तर: पर्याय ४: विधाने अ, ब, क आणि ड (सर्व विधाने बरोबर)
स्पष्टीकरण:
तापमान व्यस्तन (Temperature Inversion) संदर्भातील सर्व विधाने सत्य आहेत:
•
(अ) स्मॉग निर्मिती: हिवाळ्यात रात्री जमीन थंड झाल्याने धूर वातावरणाच्या खालच्या स्तरात अडकतो आणि घातक स्मॉग तयार होतो.
•
(ब) ध्रुवीय प्रदेश: वर्षभर बर्फाच्छादित पृष्ठभागामुळे ध्रुवांवर तापमान व्यस्तन ही सामान्य बाब आहे.
•
(क) उंचीनुसार तापमान वृद्धी: तापमान व्यस्ततेमध्ये उंचीनुसार तापमान कमी होण्याऐवजी वाढते.
•
(ड) फळबागा डोंगरावर: रात्री थंड हवा दरीत उतरून दव पडत असल्याने फळबागा दरीऐवजी डोंगर उतारांवर लावल्या जातात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
१९५२ मध्ये लंडनमध्ये घडलेला 'ग्रेट स्मॉग' हा तापमान व्यस्ततेचाच परिणाम होता.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 4: Statements a, b, c and d
Explanation:
All four statements accurately describe the physical principles and practical implications of Temperature Inversion:
•
(a) Industrial Smog: Trapped nocturnal emissions beneath warmer air layers generate dense urban smog.
•
(b) Polar Inversions: Persistent high albedo over polar ice sheets causes surface radiation inversions year-round.
•
(c) Inversion of Lapse Rate: Temperature increases with altitude, reversing the normal environmental lapse rate.
•
(d) Valley Inversions: Cold air drainage down slopes (frost pockets) compels orchardists in France, Switzerland, and California to plant on warmer slope belts.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
The catastrophic 1952 Great Smog of London was caused by an anti-cyclonic radiation temperature inversion that trapped toxic coal smoke.