खालीलपैकी कोणता राष्ट्रीय शिक्षणाच्या चळवळीचा भारतीय राजकारणावर झालेला परिणाम नव्हता? अ) यामुळे राष्ट्राभिमान व भूतकाळातील यशाचा साक्षात्कार वाढीस लागला. ब) यामुळे देशी भाषा वृद्धिंगत व्हायला मदत झाली. क) यामुळे वैज्ञानिक व औद्योगिक शिक्षणाला गती मिळाली. ड) यामुळे स्त्री-शिक्षणाला चालना मिळाली. पर्यायी उत्तरे:
EN
Which of the following was NOT an impact of the National Education Movement on Indian politics?
a) It increased national pride and realization of past achievements.
b) It helped promote vernacular languages.
c) It gave momentum to scientific and industrial education.
d) It gave momentum to female education.
Alternative answers:
योग्य उत्तर: पर्याय ३ (ड)
स्पष्टीकरण:
•
स्वदेशी चळवळीच्या काळात (१९०५-१९०८) 'राष्ट्रीय शिक्षण' (National Education) ही चतुःसूत्रीतील महत्त्वाची संकल्पना म्हणून उदयास आली.
•
राष्ट्रीय शिक्षणाच्या चळवळीचे परिणाम:
•
यामुळे देशवासीयांमध्ये राष्ट्राभिमान आणि भारताच्या गौरवशाली भूतकाळाची जाणीव वाढीस लागली (पर्याय अ).
•
शिक्षणासाठी प्रादेशिक देशी भाषांचा (Vernaculars) वापर करण्यावर भर दिला गेला (पर्याय ब).
•
बंगाल नॅशनल कॉलेज आणि राष्ट्रीय तंत्रशिक्षण संस्थांच्या माध्यमातून वैज्ञानिक व तांत्रिक/औद्योगिक शिक्षणाला प्रचंड गती मिळाली (पर्याय क).
•
परंतु या चळवळीचा मुख्य रोख इंग्रजी राजवटीच्या शैक्षणिक मक्तेदारीला पर्याय देणे हा होता; स्त्री शिक्षणाला चालना मिळणे हा या चळवळीचा थेट राजकीय परिणाम नव्हता (पर्याय ड).
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
१९०६ मध्ये स्थापन झालेली 'राष्ट्रीय शिक्षण परिषद' (National Council of Education) आणि 'बंगाल नॅशनल कॉलेज' (ज्याचे पहिले प्राचार्य अरविंद घोष होते) हे राष्ट्रीय शिक्षण चळवळीचे प्रमुख केंद्र होते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3 (d)
Explanation:
•
The National Education Movement emerged during the anti-partition Swadeshi agitation (1905–1908) as part of the four-fold programme (Swadeshi, Boycott, Swaraj, and National Education).
•
Impacts of the National Education Movement:
•
It stimulated patriotism, national pride, and reverence for Indian civilization (statement a).
•
It championed vernacular Indian languages as mediums of instruction (statement b).
•
It promoted indigenous scientific, technical, and industrial training to foster economic self-reliance (statement c).
•
However, female education was not a distinct agenda or direct outcome of this anti-colonial political movement (statement d).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
The National Council of Education was set up on 15 August 1906, establishing the Bengal National College with Sri Aurobindo Ghose as its first principal.