सराव केंद्र ➔
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था Group C Mains 2023 MEDIUM

भारतीय राज्यघटनेचे खालीलपैकी कोणते अनुच्छेद भारतीय राज्याचे धर्मनिरपेक्ष स्वरूप प्रकट करते? (a) अनुच्छेद 44 (b) अनुच्छेद 30 (c) अनुच्छेद 27 (d) अनुच्छेद 28 पर्यायी उत्तरे :

EN Which of the following Articles of the Constitution of India manifest the secular character of the Indian State? (a) Article 44 (b) Article 30 (c) Article 27 (d) Article 28 Alternative answers: 1) Only (c), (d), (a) 2) Only (a), (b) 3) Only (b), (c), (d) 4) All of the above
A
फक्त (c), (d), (a) Only (c), (d), (a)
B
फक्त (a), (b) Only (a), (b)
C
फक्त (b), (c), (d) Only (b), (c), (d)
✓
वरील सर्व All of the above
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (4) वरील सर्व

सविस्तर विश्लेषण:

भारतीय संविधानात 'धर्मनिरपेक्षता' (Secularism) हे संविधानाचे मूलभूत वैशिष्ट्य मानले गेले आहे, जे विविध कलमांतून व्यक्त होते:

• अनुच्छेद 44 (मार्गदर्शक तत्त्व): भारतातील सर्व नागरिकांसाठी समान नागरी कायदा (Uniform Civil Code) तयार करण्याचे निर्देश देतो, जो धार्मिक कायद्यांऐवजी समान नागरी कायदा प्रस्थापित करतो.
• अनुच्छेद 30 (मूलभूत हक्क): धार्मिक व भाषिक अल्पसंख्याकांना त्यांच्या आवडीच्या शैक्षणिक संस्था स्थापन करण्याचा व त्यांचे प्रशासन करण्याचा अधिकार देतो.
• अनुच्छेद 27 (मूलभूत हक्क): कोणत्याही विशिष्ट धर्माच्या संवर्धनासाठी किंवा देखभालीसाठी कर देण्याची सक्ती केली जाणार नाही अशी तरतूद करतो.
• अनुच्छेद 28 (मूलभूत हक्क): पूर्णतः सरकारी अनुदानावर चालणाऱ्या शैक्षणिक संस्थांमध्ये धार्मिक शिक्षण देण्यास प्रतिबंध करतो.

यामुळे (a), (b), (c) आणि (d) ही सर्व कलमे भारतीय राज्याचे धर्मनिरपेक्ष स्वरूप स्पष्टपणे प्रकट करतात.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: भारतीय राज्यघटनेतील धर्मनिरपेक्षता ही पाश्चात्य धर्मनिरपेक्षतेसारखी धर्माचा त्याग करणारी नसून 'सर्वधर्मसमभाव' (सर्व धर्मांना समान आदर व संरक्षण) या तत्त्वावर आधारित आहे. कलमे 14, 15, 16, 25-28, 29-30 आणि 44 ही धर्मनिरपेक्षतेची प्रमुख कलमे आहेत.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (4) All of the above

Detailed Analysis:

The secular character of the Indian Republic is reflected across multiple constitutional provisions:

• Article 44: Directs the State to secure a Uniform Civil Code for all citizens throughout India, rising above religious distinctions.
• Article 30: Confers rights on religious and linguistic minorities to establish and administer educational institutions.
• Article 27: Prohibits the State from compelling any person to pay taxes for promoting any particular religion.
• Article 28: Prohibits religious instruction in educational institutions wholly maintained out of State funds.

Thus, all four articles (a, b, c, and d) manifest the secular character of the Indian State.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: Indian secularism embodies 'Sarva Dharma Sambhava' (equal respect to all religions). Key secular provisions span Articles 14, 15, 16, 25-28, 29-30, and Directive Principle Article 44.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →