मिनिस्ट्री ऑफ इलेक्ट्रॉनिक्स ॲण्ड इन्फोर्मेशन टेक्नोलॉजीचे GI(जीआय) cloud (क्लाऊड) कंप्युटींग वर आधारित प्रोजेक्टचे नाव खालीलपैकी कोणते?
EN
Which project of the Ministry of Electronics and Information Technology is based on GI Cloud computing?
योग्य उत्तर: पर्याय (2) मेघ राज (MeghRaj)
सविस्तर विश्लेषण:
•
'मेघराज' (MeghRaj - GI Cloud):
•
भारत सरकारच्या इलेक्ट्रॉनिक्स आणि माहिती तंत्रज्ञान मंत्रालयाने (MeitY) सरकारी विभागांसाठी सुरू केलेल्या राष्ट्रीय क्लाउड कॉम्प्युटिंग उपक्रमाला 'मेघराज' (GI Cloud - Government of India Cloud) हे नाव दिले आहे.
•
याची अंमलबजावणी राष्ट्रीय सूचना विज्ञान केंद्र (NIC) द्वारे केली जाते.
•
उद्दिष्ट व फायदे:
•
१) सरकारी विभागांना स्वतःचे महागडे सर्व्हर्स आणि डेटा सेंटर न उभारता क्लाउडवर सुरक्षित जागा उपलब्ध करून देणे (Speed of deployment).
•
२) सरकारी आयटी खर्चात मोठ्या प्रमाणावर बचत करणे आणि पायाभूत सुविधांची पुनरावृत्ती टाळणे.
•
३) ई-गव्हर्नन्स ॲप्लिकेशन्सचा वेग, लवचिकता (Scalability) आणि डेटा सुरक्षा वाढवणे.
•
यात IaaS, PaaS आणि SaaS या तिन्ही सेवा सरकारी विभागांना दिल्या जातात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
मेघराज अंतर्गत दिल्ली, पुणे, हैदराबाद आणि भुवनेश्वर येथे NIC चे अत्याधुनिक राष्ट्रीय डेटा केंद्रे (National Data Centres - NDCs) कार्यरत आहेत.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) MeghRaj
Detailed Analysis:
•
'MeghRaj' (GI Cloud Initiative):
•
The flagship national Government of India cloud computing initiative launched by MeitY and implemented primarily by the National Informatics Centre (NIC).
•
Architectural Objectives:
•
Accelerates the delivery of e-services across government departments by offering scalable, multi-tenant cloud hosting on shared infrastructure (IaaS, PaaS, SaaS).
•
Eliminates redundant procurement of departmental hardware servers, cuts operating costs, and enforces uniform national security and disaster recovery standards.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
MeghRaj operates across tier-III and tier-IV National Data Centres (NDCs) located at New Delhi, Pune, Hyderabad, and Bhubaneswar.