ग्रामीण भारतात कोणती बेरोजगारी मुबलक प्रमाणात आढळते?
उत्तर: दोन्ही हंगामी आणि अदृश्य बेरोजगारी (Both seasonal and invisible unemployment)
उत्तर: दोन्ही हंगामी आणि अदृश्य बेरोजगारी (Both seasonal and invisible unemployment)
उत्तर: पर्याय 3 (दोन्ही हंगामी आणि अदृश्य बेरोजगारी)
स्पष्टीकरण:
ग्रामीण भारतात दोन्ही हंगामी आणि अदृश्य बेरोजगारी मुबलक प्रमाणात आढळतात.
हंगामी बेरोजगारी
हे केवळ शिखर हंगामात आढळणाऱ्या रोजगाराच्या संदर्भात आहे. कृषी आधारित उद्योगधंदे आणि पर्यटन व्यवसाय हे या प्रकारच्या बेरोजगारीची उदाहरणे आहेत.
अदृश्य बेरोजगारी
हे अशा व्यक्तींना संदर्भित करते जे अशा नोकरीमध्ये काम करीत आहेत जेथे त्यांच्या कौशल्यांचा पुरेसा वापर केला जात नाही.
📌 MPSC परीक्षा टीप: महाराष्ट्राच्या प्राकृतिक रचनेमध्ये सह्याद्री पर्वतातील प्रमुख शिखरे (कळसूबाई १६४६ मी, साल्हेर १५६७ मी, महाबळेश्वर, हरिश्चंद्रगड) आणि प्रमुख घाटरस्ते (थळघाट, बोरघाट, कुंभार्ली, फोंडा) यांवर प्रश्न नेहमी विचारले जातात.
Answer: Option 3 (Both seasonal and invisible unemployment)
Explanation:
Both seasonal and invisible unemployment is found in abundance in rural India.
Seasonal unemployment
It refers to employment occurs only in peak seasons. Agro-based industries and tourism industries are the examples of this form of unemployment.
Invisible unemployment
It refers to individuals who are working in jobs where their skills are not adequately utilized.
📌 MPSC Exam Tip: In Maharashtra's physiography, the principal peaks of the Sahyadri range (Kalsubai 1646m, Salher 1567m, Mahabaleshwar) and major mountain passes (Thal Ghat, Bhor Ghat, Kumbharli Ghat) are regularly tested.
'भारताचा भूगोल' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'भारताचा भूगोल' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भूगोल व महाराष्ट्राचा भूगोल विषयांतर्गत 'भारताचा भूगोल' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.