जामनगर (गुजरात) येथे उभारण्यात आलेल्या 'जागतिक आरोग्य संघटनेच्या पारंपारिक औषध जागतिक केंद्रा'साठी (WHO-GTMC) भारताची नोडल संस्था म्हणून कोणते केंद्रीय मंत्रालय कार्य करते?
EN
Which Union Ministry functions as the nodal ministry for the WHO Global Traditional Medicine Centre (GTMC) established in Jamnagar, Gujarat?
अचूक उत्तर: पर्याय (३) आयुष मंत्रालय (Ministry of Ayush)
महत्त्वाचे मुद्दे व विश्लेषण:
•
नोडल मंत्रालय: केंद्रीय आयुष मंत्रालय (Ministry of Ayush - आयुर्वेद, योग, युनानी, सिद्ध आणि होमिओपॅथी).
•
WHO-GTMC केंद्र: हे जामनगर (गुजरात) येथे स्थित असून, हे विकसनशील जगातील WHO चे पहिले आणि एकमेव जागतिक केंद्र आहे.
•
शिलान्यास: पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि WHO चे महासंचालक डॉ. टेड्रोस अधानोम गेब्रेयिसस यांनी एप्रिल २०२२ मध्ये याचे भूमिपूजन केले होते.
•
उद्देश: पारंपारिक औषधांना (उदा. आयुर्वेद, हर्बल उत्पादने) वैज्ञानिक पुरावे, आधुनिक तंत्रज्ञान आणि जागतिक मानकांशी जोडून आधुनिक आरोग्यसेवेत समाविष्ट करणे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: आयुष मंत्रालय (स्वतंत्र मंत्रालय म्हणून स्थापना: ९ नोव्हेंबर २०१४). WHO चे ग्लोबल सेंटर फॉर ट्रॅडिशनल मेडिसिन जामनगर (गुजरात) येथे आहे; हे केंद्र आंतरराष्ट्रीय आरोग्य सहकार्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Ministry of Ayush
Key Points & Analysis:
•
Nodal Ministry: Managed by the Ministry of Ayush (Ayurveda, Yoga & Naturopathy, Unani, Siddha, and Homoeopathy).
•
Strategic Significance: The WHO Global Traditional Medicine Centre (GTMC) in Jamnagar, Gujarat, is the first and only global outposted center for traditional medicine established by the World Health Organization across developing nations.
•
Inauguration: Foundation stone jointly laid by PM Narendra Modi and WHO Director-General Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus in April 2022.
•
Mandate: Mobilizes evidence-based traditional medicine, digital health integration, and sustainability standards globally.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Ministry of Ayush (formed 9 Nov 2014) and WHO Global Traditional Medicine Centre in Jamnagar, Gujarat, are frequently asked in Current Affairs and Health.