संयुक्त महाराष्ट्राचे पाहिले मुख्यमंत्री कोण होते?
उत्तर: यशवंतराव चव्हाण (Yashwantrao Chavan)
उत्तर: यशवंतराव चव्हाण (Yashwantrao Chavan)
उत्तर: पर्याय 4 (यशवंतराव चव्हाण)
स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर यशवंतराव चव्हाण हे आहे.
Key Points
यशवंतराव चव्हाण हे संयुक्त महाराष्ट्राचे पहिले मुख्यमंत्री होते.
चरण सिंह यांच्या सरकारच्या कार्यकाळात त्यांनी भारताचे उपपंतप्रधान म्हणून काम पाहिले होते.
ते “सर्वसामान्य नेते” म्हणून प्रसिद्ध आहेत.
त्यांनी भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी सक्रियपणे योगदान दिले.
1962 मध्ये त्यांनी कृष्णा मेनन यांच्या राजीनाम्यानंतर चीन-सीमा संघर्षादरम्यान संरक्षणमंत्री म्हणून काम पाहिले होते.
राजकीय कारकीर्द -
1960 - 62: महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री
1962 - 66: भारताचे संरक्षण मंत्री
1966 - 70: भारताचे गृहमंत्री
1971 - 74: भारताचे अर्थमंत्री
1974 - 77: परराष्ट्रमंत्री
1979 - 80: भारताचे उपपंतप्रधान
1979 - 80: परराष्ट्रमंत्री (परराष्ट्रमंत्री)
चव्हाण यांचा सन्मान -
यशवंतराव चव्हाण प्रतिष्ठान (फाउंडेशन) बॉम्बे (स्थापना 1985)
चव्हाण फाउंडेशन मध्ये वार्षिक चव्हाण स्मारक व्याख्यान
यशवंतराव चव्हाण अभियांत्रिकी महाविद्यालय (नागपूर)
यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त विद्यापीठ (नाशिक)
मुंबई - पुणे एक्स्प्रेस वे (भारताचा पहिला एक्सप्रेस वे) याचे नामकरण यशवंतराव चव्हाण मुंबई-पुणे एक्सप्रेस वे असे करण्यात आले
Additional Information
वसंतदादा पाटील - 17 मे 1977 ते 18 जुलै 1978 आणि 2 फेब्रुवारी 1983 ते 1 जून 1985 पर्यंत महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री.
वसंतराव नाईक - 1963 ते 1975 या काळात महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री
शंकरराव चव्हाण - 1975 ते 1977 आणि 1986 ते 1988 या काळात महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री; भारताचे अर्थमंत्री (1988 - 89) आणि भारताचे गृहमंत्री (1991 - 96)
(यशवंतराव चव्हाण यांचे रेखाचित्र)
📌 MPSC परीक्षा टीप: महाराष्ट्राच्या प्राकृतिक रचनेमध्ये सह्याद्री पर्वतातील प्रमुख शिखरे (कळसूबाई १६४६ मी, साल्हेर १५६७ मी, महाबळेश्वर, हरिश्चंद्रगड) आणि प्रमुख घाटरस्ते (थळघाट, बोरघाट, कुंभार्ली, फोंडा) यांवर प्रश्न नेहमी विचारले जातात.
Answer: Option 4 (Yashwantrao Chavan)
Explanation:
Key Points
Yashwantrao Chavan was the first Chief Minister of United Maharashtra.
He had served as Deputy PM of India during the tenure of Charan Singh’s government.
He is famous as “Leader of Common People”.
He actively contributed to India’s independence.
He had served as Defence Minister in 1962 during India – China border conflicts after the resignation of Krishna Menon.
Political career –
1960 – 62: CM of Maharashtra
1962 – 66: Defense Minister of India
1966 – 70: Home Minister of India
1971 – 74: Finance Minister of India
1974 – 77: Foreign Minister
1979 – 80: Deputy PM of India
1979 – 80: Minister of External Affairs (Foreign Minister)
Honor to Chavan –
Yashwantrao Chavan Pratisthan (Foundation) in Bombay (established 1985)
Annual Chavan Memorial Lecture in Chavan Foundation
Yashwantaro Chavan College of Engineering (Nagpur)
Yashwantrao Chavan Maharashtra Open University (Nasik)
Mumbai – Pune expressway (India’s first expressway) renamed as Yashwantrao Chavan Mumbai-Pune Expressway
Additional Information
Vasantdada Patil – CM of Maharashtra from May 17, 1977, to July 18, 1978, and Feb 2, 1983, to June 1, 1985.
Vasantrao Naik – CM of Maharashtra from 1963 to 1975
Shankarrao Chavan – CM of Maharashtra from 1975 to 1977 and 1986 to 1988; Finance Minister of India (1988 – 89) and Home Minister of India (1991 – 96)
(Sketch of Yashwantrao Chavan)
📌 MPSC Exam Tip: In Maharashtra's physiography, the principal peaks of the Sahyadri range (Kalsubai 1646m, Salher 1567m, Mahabaleshwar) and major mountain passes (Thal Ghat, Bhor Ghat, Kumbharli Ghat) are regularly tested.
'भारताचा भूगोल' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.
MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'भारताचा भूगोल' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.
| क्र. | परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts) |
|---|---|
| 1 | परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भूगोल व महाराष्ट्राचा भूगोल विषयांतर्गत 'भारताचा भूगोल' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे. |
| 2 | तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे. |
| 3 | मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात. |
| 4 | वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो. |
| 5 | उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी. |
२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.