'इष्ट असेल ते बोलणार व साध्य असेल ते करणार' हे ब्रीद वाक्य कुणाचे होते?
EN
Whose motto was 'I will speak what is right and do what is possible' ('Ishta asel te bolnar va sadhya asel te karnar')?
योग्य उत्तर: पर्याय १ (गोपाळ गणेश आगरकर)
सविस्तर विश्लेषण:
•
गोपाळ गणेश आगरकर (१८५६–१८९५): ते महाराष्ट्रातील प्रखर बुद्धिप्रामाण्यवादी विचारवंत आणि 'सुधारक' चे संपादक होते.
•
अमर ब्रीदवाक्य: आगरकरांनी १५ ऑक्टोबर १८८८ रोजी 'सुधारक' हे वृत्तपत्र सुरू करताना आपल्या पहिल्याच अंकात संपादकीय मथळ्यावर आपले अमर ब्रीदवाक्य घोषित केले:
•
'इष्ट असेल ते बोलणार आणि साध्य असेल ते करणार' (I will speak what is right and do what is achievable).
•
अर्थ व विचार: या ब्रीदवाक्याचा अर्थ असा होता की, "समाजाला आवडेल ते बोलून टाळ्या मिळवणे हा माझा मार्ग नाही; जे बुद्धीला आणि विवेकवादाला पटणारे, योग्य आणि नीतीमान (इष्ट) असेल तेच मी निर्भयपणे बोलेन आणि लिहिन; तसेच जे प्रत्यक्ष व्यवहारात आणणे शक्य (साध्य) असेल ते प्रत्यक्ष कृतीत करून दाखवेन."
•
त्यांनी सामाजिक सुधारणांना राजकीय स्वातंत्र्यापेक्षा प्राधान्य दिले आणि या ब्रीदवाक्याला आयुष्यभर जागले.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
आगरकरांनी लोकमान्य टिळकांशी तात्त्विक मतभेद झाल्यानंतर 'केसरी'च्या संपादकपदाचा राजीनामा दिला होता.
•
ते १८९२ ते १८९५ या काळात फर्ग्युसन महाविद्यालयाचे प्राचार्य होते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 (Gopal Ganesh Agarkar)
Detailed Analysis:
•
Gopal Ganesh Agarkar (1856–1895): The uncompromising apostle of rationalism and the founder-editor of *Sudharak*.
•
Immortal Motto: When launching the weekly journal *Sudharak* on 15 October 1888, Agarkar emblazoned his lifelong philosophical creed on the masthead:
•
'Ishta asel te bolnar, va sadhya asel te karnar' (I will speak that which is right, and do that which is achievable).
•
Philosophical Meaning: It encapsulated his moral courage: he would neither flatter popular prejudices nor compromise on rational truth for cheap popularity. Whatever was morally right (*ishta*) according to reason would be fearlessly proclaimed, and whatever was practically attainable (*sadhya*) would be actualized in social conduct.
•
He prioritized social emancipation over political agitation.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Agarkar resigned as editor of *Kesari* in 1887 due to ideological differences with Lokmanya Tilak.
•
He served as Principal of Fergusson College, Pune, from 1892 until his death in 1895.