खालील विधाने लक्षात घ्या : अ) दर दोन वर्षांनी राज्यसभेचे एक-चुतुर्थांश सदस्य निवृत्त होतात. ब) दर तीन वर्षांनी राज्यसभेचे एक-तृतियांश सदस्य निवृत्त होतात. क) दर दोन वर्षांनी राज्यसभेचे एक-तृतियांश सदस्य निवृत्त होतात. ड) राज्यसभा हे कायम स्वरुपी सभागृह आहे. वर दिलेले विधानांपैकी कोणते योग्य आहे?
EN
Consider the following statements:
a) One-fourth of the members of the Rajya Sabha retire every two years.
b) One-third of the members of the Rajya Sabha retire every three years.
c) One-third of the members of the Rajya Sabha retire every two years.
d) The Rajya Sabha is a permanent house.
Which of the statements given above are correct?
अचूक उत्तर: पर्याय (4) फक्त क आणि ड
राज्यसभेच्या स्वरूपाचे विश्लेषण (कलम 83(1)):
•
विधान (अ) व (ब) चुकीचे आहेत: संविधानाच्या कलम 83(1) नुसार, राज्यसभेचे एक-चतुर्थांश किंवा दर तीन वर्षांनी सदस्य निवृत्त होत नाहीत.
•
विधान (क) बरोबर आहे: राज्यसभेचे एक-तृतीयांश (1/3) सदस्य दर दोन वर्षांनी निवृत्त होतात आणि तेवढेच नवीन सदस्य पुन्हा निवडून येतात.
•
विधान (ड) बरोबर आहे: राज्यसभा हे संसदेचे कायमस्वरूपी सभागृह (Permanent House) आहे; त्याचे कधीही विसर्जन (Dissolution) होत नाही.
•
म्हणून योग्य विधाने: फक्त क आणि ड (पर्याय 4).
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
•
राज्यसभा कार्यकाळ: सभागृहाला कोणतीही मुदत नसते (कायमस्वरूपी); सदस्यांचा कार्यकाळ 6 वर्षांचा असतो (RPA 1951).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) Only c and d
Analysis of the Nature of Rajya Sabha (Article 83(1)):
•
Statements (a) and (b) are incorrect: It is neither one-fourth retiring every two years nor one-third every three years.
•
Statement (c) is correct: Under Article 83(1), as nearly as may be, one-third of the members retire every second year.
•
Statement (d) is correct: The Rajya Sabha is a permanent house and is not subject to dissolution.
•
Hence, correct statements are c and d (Option 4).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip:
•
Rajya Sabha is a permanent body not subject to dissolution; individual members serve a term of 6 years.