योग्य उत्तर: पर्याय ३ (क)
स्पष्टीकरण:
दिलेल्या विधानांमधील चुकीचे (बरोबर नसलेले) विधान ओळखायचे आहे:
•
विधान अ: *"भारतीय राज्यघटनेची नववी अनुसूची ही राज्य विधिमंडळाच्या जमीन सुधारणा विषयक काही कायदे व ठरावासंबंधी आहे."* — बरोबर
•
पहिल्या घटनादुरुस्ती कायदा १९५१ द्वारे नववी अनुसूची (कलम ३१B) जोडण्यात आली. तिचा मुख्य उद्देश जमीन सुधारणा कायदे न्यायालयीन पुनर्विलोकनापासून (Judicial Review) संरक्षित करणे हा होता.
•
विधान ब: *"भारतीय राज्यघटनेची दहावी अनुसूची ही 1985 च्या 52 व्या घटनादुरुस्तीद्वारे समाविष्ट केली असून तीत पक्षांतराच्या कारणावरून अपात्रतेसंबंधीच्या तरतुदी आहेत."* — बरोबर
•
५२ व्या घटनादुरुस्ती कायदा १९८५ द्वारे दहावी अनुसूची जोडली गेली, ज्याला 'पक्षांतर बंदी कायदा' (Anti-Defection Law) म्हणतात.
•
विधान क: *"भारतीय राज्यघटनेच्या अकराव्या अनुसूचित नगरपालिकांचे अधिकार, प्राधिकार आणि जबाबदाऱ्या संबंधीच्या तरतूदी आहेत."* — चूक
•
अकराव्या अनुसूचीमध्ये (Eleventh Schedule) पंचायतींचे (Panchayats) अधिकार व २९ विषय आहेत.
•
नगरपालिकांचे (Municipalities) अधिकार आणि १८ विषय हे बाराव्या अनुसूचीमध्ये (Twelfth Schedule) आहेत.
त्यामुळे केवळ विधान 'क' चुकीचे असल्याने पर्याय ३ (क) हे अचूक उत्तर आहे.
•
नववी अनुसूची $\rightarrow$ जमीन सुधारणा (पहिली दुरुस्ती १९५१)
•
दहावी अनुसूची $\rightarrow$ पक्षांतर बंदी (५२ वी दुरुस्ती १९८५)
•
अकरावी अनुसूची $\rightarrow$ पंचायती (७३ वी दुरुस्ती १९९२)
•
बारावी अनुसूची $\rightarrow$ नगरपालिका (७४ वी दुरुस्ती १९९२).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 3 (क - Statement c)
Explanation:
The question asks to identify which of the given statements is NOT correct:
1.
Evaluation of Statements:
•
Statement a: *"The Ninth Schedule relates to land reform Acts and regulations of State legislatures."* — Correct (Inserted by the 1st Amendment Act, 1951 along with Article 31B to insulate agrarian reforms from judicial challenge).
•
Statement b: *"The Tenth Schedule was inserted by the 52nd Amendment Act of 1985 containing provisions as to disqualification on grounds of defection."* — Correct (Popularly known as the Anti-Defection Law).
•
Statement c: *"The Eleventh Schedule contains provisions regarding the powers, authority and responsibilities of Municipalities."* — INCORRECT
•
The Eleventh Schedule contains 29 subjects regarding Panchayats (73rd Amendment, Art 243G).
•
The powers and 18 functional items of Municipalities are in the Twelfth Schedule (74th Amendment, Art 243W).
2.
Conclusion:
•
Statement (c) is factually incorrect.
Therefore, Option 3 (Statement c) is the correct answer.
•
11th Schedule = Panchayats (Rural)
•
12th Schedule = Municipalities (Urban)
