खालील विधाने विचारात घ्या : अ) ग्रामसभेच्या महिला सदस्यांची सभा प्रत्येक नियमित ग्रामसभेच्या सभेपूर्वी घेण्यांत येईल. ब) गावामध्ये काम करीत असलेल्या शासकीय, निमशासकीय कर्मचाऱ्यांवर ग्रामसभेचे शिस्तविषयक नियंत्रण नसते. क) ग्रामसभेने (किंवा यथास्थिती, पंचायतीने) सूट दिलेली नसेल, तर गावात काम करणारे सर्व शासकीय, निमशासकीय कर्मचारी ग्रामसभेच्या सभांना हजर राहतील. वरीलपैकी कोणती विधान/ने बरोबर आहे/त ?
EN
Consider the following statements:
a) A meeting of women members of the Gram Sabha shall be held prior to every regular meeting of the Gram Sabha.
b) The Gram Sabha has no disciplinary control over government and semi-government employees working in the village.
c) Unless exempted by the Gram Sabha (or Panchayat), all government and semi-government employees working in the village shall attend meetings of the Gram Sabha.
Which of the above statement(s) is/are correct?
अचूक उत्तर: पर्याय (३) अ आणि क
महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियमातील महिला ग्रामसभा व ग्रामसभेच्या अधिकारांविषयीच्या तरतुदींनुसार पर्याय (३) अ आणि क हे अचूक उत्तर आहे.
सविस्तर विश्लेषण:
•
विधान (अ) बरोबर: महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम, १९५८ च्या कलम ७ मधील तरतुदींनुसार प्रत्येक नियमित ग्रामसभेच्या आदल्या दिवशी किंवा सभेपूर्वी महिला ग्रामसभा (Meeting of Women Members) आयोजित करणे बंधनकारक आहे.
•
विधान (ब) चूक: ग्रामसभेला गावात कार्यरत असलेल्या शासकीय व निमशासकीय कर्मचाऱ्यांवर देखरेख ठेवण्याचा, त्यांच्या कामाचा आढावा घेण्याचा आणि गैरवर्तनाबाबत वरिष्ठांकडे अहवाल पाठवून कारवाईची शिफारस करण्याचा अधिकार असतो (उदा. ग्रामसेवक, तलाठी, अंगणवाडी सेविका).
•
विधान (क) बरोबर: ग्रामसभेने किंवा पंचायतीने पूर्वपरवानगी देऊन सूट दिलेली नसल्यास, गावात काम करणाऱ्या सर्व शासकीय व निमशासकीय कर्मचाऱ्यांनी ग्रामसभेच्या बैठकांना उपस्थित राहणे बंधनकारक असते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: महिला ग्रामसभा व शासकीय कर्मचारी उपस्थिती:
•
महिला ग्रामसभा: नियमित ग्रामसभेच्या आधी महिलांचे प्रश्न स्वतंत्रपणे मांडण्यासाठी आयोजित केली जाते.
•
कर्मचारी उपस्थिती: तलाठी, कृषी सेवक, आरोग्य सेवक, अंगणवाडी कार्यकर्ती यांना ग्रामसभेत हजर राहणे सक्तीचे आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) a and c
Under Section 7 of the Maharashtra Village Panchayats Act, 1958, Option (3) a and c is the correct answer.
Detailed Analysis:
•
Statement (a) is correct: A special meeting of women members of the Gram Sabha (Mahila Gram Sabha) must be held prior to every scheduled regular meeting of the Gram Sabha to address issues concerning women and child development.
•
Statement (b) is incorrect: The Gram Sabha exercises social audit and supervisory oversight over field-level village functionaries (such as Talathi, Gram Sevak, Anganwadi workers) and can recommend disciplinary action to higher authorities.
•
Statement (c) is correct: Unless specifically exempted by the Gram Sabha or Panchayat, all government and semi-government functionaries serving in the village jurisdiction are statutorily required to attend Gram Sabha meetings.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Mahila Gram Sabha & Field Staff Accountability:
•
Mahila Gram Sabha is held prior to every regular Gram Sabha.
•
Village-level public servants must attend and report on scheme implementation.