अचूक उत्तर: पर्याय (4) फक्त (अ), (ब), (ड)
सविस्तर घटनात्मक विश्लेषण:
भारतीय राज्यघटनेत काही मूलभूत हक्क केवळ भारतीय नागरिकांना उपलब्ध आहेत, तर काही हक्क नागरिक आणि परकीय नागरिक (Foreigners) दोघांनाही उपलब्ध आहेत:
1.
केवळ भारतीय नागरिकांना उपलब्ध असलेले हक्क (Articles 15, 16, 19, 29, 30):
•
कथन (क): अल्पसंख्याकांची भाषा, लिपी व संस्कृतीचे जतन करण्याचा हक्क (अनुच्छेद 29) हा केवळ भारतीय नागरिकांसाठीच उपलब्ध आहे; परकीयांना नाही.
2.
परकीय नागरिकांनाही उपलब्ध असलेले हक्क (Articles 14, 20, 21, 21A, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28):
•
कथन (अ): कायद्यासमोर समानता व कायद्याचे समान संरक्षण (अनुच्छेद 14) - परकीयांना उपलब्ध आहे.
•
कथन (ब): प्राथमिक शिक्षणाचा अधिकार (अनुच्छेद 21-A) - परकीयांना उपलब्ध आहे.
•
कथन (ड): धार्मिक व्यवहारांच्या व्यवस्थापनाचे स्वातंत्र्य (अनुच्छेद 26) - परकीयांना उपलब्ध आहे.
म्हणून परकीय नागरिकांना उपलब्ध असणारे हक्क फक्त (अ), (ब) आणि (ड) आहेत.
📌 MPSC परीक्षा टीप:
•
केवळ नागरिकांना उपलब्ध मूलभूत हक्क (पाठ ठेवा): 15, 16, 19, 29 आणि 30.
•
उर्वरित सर्व मूलभूत हक्क (14, 20, 21, 21A, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28) परकीय व्यक्तींनाही मिळतात (शत्रू परकीय वगळून).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) Only (a), (b), (d)
Detailed Constitutional Analysis:
Fundamental Rights are bifurcated based on eligibility:
1.
Rights available ONLY to Indian Citizens (Articles 15, 16, 19, 29, 30):
•
Statement (c): Protection of language, script, and culture of minorities (Article 29) is strictly restricted to citizens of India and not available to foreigners.
2.
Rights available to BOTH Citizens and Foreigners (except enemy aliens):
•
Statement (a): Equality before law and equal protection of the laws (Article 14).
•
Statement (b): Right to elementary education (Article 21A).
•
Statement (d): Freedom to manage religious affairs (Article 26).
Therefore, the rights available to foreigners are (a), (b), and (d).
📌 MPSC Exam Tip:
•
Citizen-only Rights: Articles 15, 16, 19, 29, 30.
•
Foreigners enjoy rights under Articles 14, 20, 21, 21A, 22, 23, 24, 25, 26, 27, and 28.
