अर्थव्यवस्था व नियोजन Rajyaseva Mains 2013 MEDIUM

तेंडुलकर समितीच्या मते : (a) 2004-05 या वर्षी ग्रामीण भागात रुपये 446.68 दरडोई ही दारिद्रय रेषा मानावी. (b) 2004-05 या वर्षी 41.8% ग्रामीण जनता दारिद्रय रेषेखाली होती. (c) उष्मांक ग्रहण ही कसोटी कालबाह्य झाली आहे. (d) ग्रामीण भागापेक्षा शहरी भागात दारिद्रय अधिक आहे. पर्यायी उत्तरे :

EN According to the Tendulkar Committee : (a) In 2004-05, Rs 446.68 per capita should be considered as the poverty line in rural areas. (b) In 2004-05, 41.8% of the rural population was below the poverty line.
A
(a) फक्त (a) Only
B
(a) आणि (d) (a) and (d)
✓
(a), (b)आणि (c) (a), (b) and (c)
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
D
वरील सर्व All of the above
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

भारतातील शिक्षित बेरोजगारीची (Educated Unemployment) प्रमुख कारणे:

१. सैद्धांतिक शिक्षण पद्धती: व्यावसायिक व कौशल्याधारित शिक्षणाचा अभाव आणि केवळ पदवी मिळवण्यावर भर.
२. उद्योग आणि शैक्षणिक अभ्यासक्रमात विसंगती: उद्योगांना आवश्यक आधुनिक कौशल्ये (कोडिंग, तांत्रिक कौशल्ये, व्यवस्थापन) विद्यार्थ्यांकडे नसणे.
३. पांढरपेशा नोकऱ्यांची पसंती: सुशिक्षित तरुणांची शारीरिक कष्टाच्या किंवा शेतीशी संबंधित कामांऐवजी केवळ शासकीय किंवा औपचारिक कार्यालयातील नोकऱ्यांची प्रतीक्षा करणे.
४. रोजगार निर्मितीचा मंद वेग: सुशिक्षितांच्या वाढत्या संख्येच्या प्रमाणात नव्या नोकऱ्यांची निर्मिती न होणे.

त्यामुळे वरील सर्व घटक भारतातील सुशिक्षित बेरोजगारीस कारणीभूत आहेत.

💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

भारतात शिक्षणाचा स्तर जितका जास्त, तितका बेरोजगारीचा दर जास्त दिसून येतो; या विसंगतीला 'Educated Unemployment' म्हणतात.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Major causes of Educated Unemployment in India:

1. Theoretical Bias in Education: High emphasis on degree acquisition without practical vocational or technical skill training.
2. Curriculum Mismatch with Industry Needs: Outdated higher education syllabi misaligned with dynamic corporate and technology demands.
3. White-Collar Aspiration Bias: Educated youths often wait extended periods for government or desk jobs rather than pursuing technical or entrepreneurial ventures.
4. Sluggish Formal Job Creation: Sluggish growth of high-skill formal employment relative to millions of graduates entering the labor market each year.

Therefore, all of the above factors drive educated unemployment in India.

💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

PLFS surveys show that unemployment rates in India are positively correlated with education levels, with postgraduates and graduates having the highest unemployment rates.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →