सराव केंद्र ➔
सामान्य विज्ञान व तंत्रज्ञान Rajyaseva Mains 2018 MEDIUM

भारतात 'भूऔष्णिक ऊर्जेचा' प्रायोगिक प्रकल्प ......... येथे उभारला आहे.

EN An experimental pilot plant for 'Geothermal Energy' in India was established at:
✓
मणीकरण (हिमाचल प्रदेश) Manikaran (Himachal Pradesh)
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
B
पाटनचेरु (तेलंगणा) Patancheru (Telangana)
C
खाटकर कलन (पंजाब) Khatkar Kalan (Punjab)
D
कोटा (राजस्थान) Kota (Rajasthan)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (1) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर: पर्याय (1) मणीकरण (हिमाचल प्रदेश)

सविस्तर विश्लेषण:

• मणीकरण भूऔष्णिक प्रकल्प (Manikaran, Himachal Pradesh):
• हिमाचल प्रदेशातील कुलू जिल्ह्यातील पार्वती खोऱ्यात (Parvati Valley) असलेल्या मणीकरण येथील गरम पाण्याच्या झऱ्यांवर (Hot Springs) भारताचा पहिला भूऔष्णिक ऊर्जेचा प्रायोगिक प्रकल्प (Geothermal Pilot Plant - 5 kW) भारतीय भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण (GSI) आणि राष्ट्रीय विद्युत प्राधिकरण (CEA) द्वारे उभारण्यात आला होता.
• भारतातील इतर प्रमुख भूऔष्णिक ऊर्जा क्षेत्रे:
• पुगा व्हॅली (Puga Valley) व चुमाथांग (लडाख): भारतातील सर्वाधिक भूऔष्णिक क्षमता असलेले क्षेत्र (येथे ओएनजीसीतर्फे पायलट प्रकल्प सुरू आहे).
• तातापानी (Tattapani, छत्तीसगड): मध्य भारतातील प्रमुख भूऔष्णिक क्षेत्र.
• कंबम (तेलंगणा/आंध्र प्रदेश) व बकरेश्वर (पश्चिम बंगाल).
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

भारताची एकूण स्थापित भूऔष्णिक क्षमता सुमारे १०,६०० मेगावॅट (१०.६ GW) इतकी अंदाजित असून, लडाखमधील पुगा व्हॅली ही देशातील सर्वात महत्त्वाची भूऔष्णिक जागा मानली जाते.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (1) Manikaran (Himachal Pradesh)

Detailed Analysis:

• Manikaran Geothermal Pilot Plant:
• India's pioneering experimental pilot geothermal power project (5 kW binary cycle plant) was established at Manikaran in the Parvati Valley of Kullu district, Himachal Pradesh, utilizing natural hydrothermal hot springs.
• The project was jointly implemented by the Geological Survey of India (GSI) and the Central Electricity Authority (CEA).
• Key Geothermal Fields in India:
• Puga Valley and Chumathang (Ladakh): Regarded as India's most promising geothermal reservoir, where ONGC is executing a major geothermal project.
• Tattapani (Chhattisgarh): A prominent geothermal location in central India.
• Bakreshwar (West Bengal) and Tuwa (Gujarat).
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

India's estimated geothermal potential is over 10,000 MWe spread across seven geothermal provinces, with the Himalayan geothermal belt (Puga and Manikaran) possessing the highest enthalpy fluids.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →