नैसर्गिक वायुमध्ये ............. चे प्रमाण मुख्यत्वे करून असते.
EN
Natural gas mainly consists of:
योग्य उत्तर: पर्याय (3) मिथेन
सविस्तर विश्लेषण:
•
नैसर्गिक वायू (Natural Gas):
•
नैसर्गिक वायू हा एक जीवाश्म वायू असून त्यामध्ये प्रामुख्याने मिथेन ($CH_4$) वायूचे प्रमाण सर्वाधिक (सुमारे ७०% ते ९०%) असते.
•
त्याव्यतिरिक्त यामध्ये अल्प प्रमाणात इथेन ($C_2H_6$), प्रोपेन ($C_3H_8$), ब्युटेन ($C_4H_{10}$) आणि कार्बन डायऑक्साईड, नायट्रोजन व हायड्रोजन सल्फाईड असतात.
•
सीएनजी (CNG - Compressed Natural Gas):
•
नैसर्गिक वायू २०० ते २५० बार दाबाखाली संकुचित करून वाहनांसाठी इंधन म्हणून वापरला जातो. यात ८५-९५% मिथेन असतो.
•
एलपीजी (LPG - Liquified Petroleum Gas):
•
एलपीजीमध्ये प्रामुख्याने ब्युटेन ($C_4H_{10}$) आणि प्रोपेन ($C_3H_8$) यांचे मिश्रण असते (नैसर्गिक वायूमध्ये नाही).
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
नैसर्गिक वायू गंधहीन असतो. म्हणूनच सीएनजी व घरगुती पाईप्ड गॅस (PNG) गळती त्वरित ओळखण्यासाठी त्यात इथाईल मर्कॅप्टन ($C_2H_5SH$) हे उग्र गंधाचे रसायन मिसळले जाते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Methane
Detailed Analysis:
•
Composition of Natural Gas:
•
Natural gas is a naturally occurring hydrocarbon gas mixture consisting primarily of Methane ($CH_4$), typically accounting for 70% to 90% of its composition.
•
Minor constituents include heavier alkanes such as ethane ($C_2H_6$), propane ($C_3H_8$), and butane ($C_4H_{10}$), along with traces of $CO_2$, $N_2$, and $H_2S$.
•
Comparison with LPG:
•
Liquefied Petroleum Gas (LPG) consists mainly of propane and butane.
•
Compressed Natural Gas (CNG) is compressed methane used as an eco-friendly vehicular fuel.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Methane is odorless and colorless. To ensure safety and rapid detection of leaks in natural gas distribution pipelines (PNG/CNG), an odorant called ethyl mercaptan ($C_2H_5SH$) is added.