अहमदनगर (अहिल्यानगर) जिल्ह्यातील नेवासे तालुक्यात सिद्धेश्वर मंदिरासाठी प्रसिद्ध असणाऱ्या कोणत्या ऐतिहासिक तीर्थक्षेत्रावर **'गोदावरी आणि प्रवरा'** या दोन पवित्र नद्यांचा संगम होतो?
EN
At which historic pilgrimage site, famous for the Siddheshwar temple in Nevasa taluka of Ahmednagar (Ahilyanagar) district, does the confluence of the **Godavari and Pravara** rivers take place?
योग्य उत्तर पर्याय 1 (प्रवरासंगम / टोके) आहे.
सविस्तर संगम विश्लेषण:
•
गोदावरी आणि प्रवरा संगम:
•
अहमदनगर जिल्ह्यातील नेवासे तालुक्यात प्रवरासंगम (टोके) या ठिकाणी प्रवरा नदी ही गोदावरी नदीला उजव्या तीराने मिळते.
•
टोके हे ठिकाण पेशवेकालीन हेमाडपंथी मंदिरांसाठी (सिद्धेश्वर मंदिर) आणि गोदावरी-प्रवरा संगमासाठी दक्षिण काशीसारखे पवित्र मानले जाते.
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पैठण: गोदावरी तीरावरील छत्रपती संभाजीनगरमधील तीर्थक्षेत्र (जायकवाडी धरण / नाथसागर).
•
कोपरगाव: गोदावरी तीरावरील अहमदनगर जिल्ह्यातील शहर.
•
नेवासा: प्रवरा नदीच्या काठी वसलेले संत ज्ञानेश्वर महाराजांचे कर्मस्थान.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
गोदावरी खोऱ्यातील इतर प्रमुख संगम:
•
गोदावरी + कादवा = नांदूर मध्यमेश्वर (नाशिक)
•
गोदावरी + दारणा = दारणा-सांगवी (नाशिक)
•
गोदावरी + सिंदफणा = मांजरथ (बीड)
•
गोदावरी + मांजरा = कुंडलवाडी / कंदकुर्ती (नांदेड-तेलंगणा सीमा).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 1 (Pravara Sangam / Toke).
Detailed Confluence Analysis:
•
The Pravara River discharges into the Godavari River at Pravara Sangam (Toke) in Nevasa taluka of Ahmednagar (Ahilyanagar) district.
•
Toke is revered for its exquisite Peshwa-period Hemadpanthi temples (notably the Siddheshwar Temple) and sacred ghats at the sangam.
Distractor Analysis:
•
Paithan: Historic town on the Godavari in Chhatrapati Sambhajinagar district.
•
Kopargaon: Municipal town situated upstream on the Godavari in Ahmednagar.
•
Nevasa: Situated directly on the Pravara river, where Sant Dnyaneshwar wrote the Dnyaneshwari.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Crucial Godavari confluences to memorize:
•
Godavari + Kadwa: Nandur Madhmeshwar (Nashik)
•
Godavari + Darna: Darna-Sangvi (Nashik)
•
Godavari + Pravara: Pravara Sangam / Toke (Ahmednagar)
•
Godavari + Sindphana: Manjrath (Beed).