कोणत्या उपायाने चलन पूर्ण परिवर्तनीय होते?
EN
By which measure does a currency become fully convertible?
स्पष्टीकरण :
•
योग्य उत्तर पर्याय 1 आहे.
चलनाची पूर्ण परिवर्तनीयता (Full Currency Convertibility) :
•
चलनाच्या पूर्ण परिवर्तनीयतेचा अर्थ असा होतो की, देशाच्या चलनाचे कोणत्याही परकीय चलनात आणि परकीय चलनाचे देशांतर्गत चलनात कोणत्याही शासकीय बंधनाशिवाय, परवान्याशिवाय आणि हस्तक्षेपाशिवाय आंतरराष्ट्रीय बाजारातील मागणी व पुरवठ्यानुसार विनिमय करण्याची खुली मुभा असणे.
•
चलनाच्या पूर्ण परिवर्तनीयतेचे दोन टप्पे असतात:
1.
चालू खात्यावर पूर्ण परिवर्तनीयता (Current Account Convertibility): भारताने ऑगस्ट 1994 मध्ये सोधी समितीच्या व IMF कलम VIII अंतर्गत रुपया चालू खात्यावर पूर्ण परिवर्तनीय केला.
2.
भांडवली खात्यावर परिवर्तनीयता (Capital Account Convertibility - CAC): यासाठी तारापोर समिती (1997 व 2006) नेमण्यात आली होती; भारतात भांडवली खात्यावर मर्यादित परिवर्तनीयता आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
रुपया चालू खात्यावर पूर्ण परिवर्तनीय: ऑगस्ट 1994 पासून.
•
भांडवली खात्यावरील परिवर्तनीयतेसाठी समिती: एस. एस. तारापोर समिती (1997 व 2006).
•
पूर्ण परिवर्तनीयता = बाजारातील मागणी-पुरवठ्यानुसार अनिर्बंध विनिमय.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Explanation:
•
The correct answer is Option 1.
Full Convertibility of Currency:
•
Full convertibility implies the unhindered freedom to convert the domestic currency into foreign currencies and vice versa at market-determined exchange rates without government restrictions, quotas, or exchange controls.
•
Two Key Dimensions:
1.
Current Account Convertibility: Freedom to convert currency for international trade in goods, services, and remittance transfers (India made the Rupee fully convertible on the current account in August 1994 under IMF Article VIII).
2.
Capital Account Convertibility: Freedom to convert currency for cross-border financial investments and asset transfers (Tarapore Committee 1997 and 2006 recommended conditions for CAC; India maintains a calibrated partial CAC).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
India achieved Current Account Convertibility in August 1994.
•
Capital account convertibility recommendations were formulated by the Tarapore Committees (1997, 2006).