खालील विधाने विचारात घ्या. अ) मुख्यमंत्र्यांच्या सल्ल्याने राज्यपाल मंत्र्यांची नियुक्ती करतात. ब) राज्यापालांची मर्जी असेपर्यंत मंत्री आपल्या पदावर राहू शकतात. क) मंत्र्यांचे वेतन आणि भत्ते राज्यपालांकडून निर्धारित केले जातात. ड) मंत्रीमंडळ सामूहिक रित्या विधान परिषदेला जबाबदार असते. वरीलपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/त?
EN
Consider the following statements:
a) The Governor appoints Ministers on the advice of the Chief Minister.
b) Ministers hold office during the pleasure of the Governor.
c) Salaries and allowances of Ministers are determined by the Governor.
d) The Council of Ministers is collectively responsible to the Legislative Council.
Which of the statement(s) given above is/are correct?
स्पष्टीकरण:
योग्य उत्तर पर्याय २ (अ आणि ब) आहे.
•
विधानांचे सविस्तर परीक्षण:
•
विधान (अ) बरोबर आहे: कलम १६४(१) नुसार मुख्यमंत्र्यांच्या सल्ल्याने राज्यपाल इतर मंत्र्यांची नियुक्ती करतात.
•
विधान (ब) बरोबर आहे: कलम १६४(१) नुसार मंत्री हे राज्यपालांची मर्जी असेपर्यंत (during the pleasure of the Governor) पद धारण करतात (अर्थात मुख्यमंत्र्यांचा पाठिंबा असेपर्यंत).
•
विधान (क) चूक आहे: मंत्र्यांचे वेतन आणि भत्ते राज्यपालांकडून ठरवले जात नाहीत, तर ते कलम १६४(५) नुसार राज्य विधिमंडळाद्वारे (State Legislature) निश्चित केले जातात.
•
विधान (ड) चूक आहे: कलम १६४(२) नुसार मंत्रिमंडळ हे सामूहिकरीत्या विधानसभेला (Legislative Assembly) जबाबदार असते, विधानपरिषदेला नव्हे.
•
त्यामुळे बरोबर विधाने अ आणि ब आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
वैयक्तिक जबाबदारी: राज्यपालांना (मर्जीचे तत्त्व - Doctrine of Pleasure).
•
सामूहिक जबाबदारी: विधानसभेला (कलम १६४(२)).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Explanation:
The correct answer is Option 2 (a and b).
•
Analysis of Statements:
•
Statement (a) is correct: Under Article 164(1), the Governor appoints Ministers on the advice of the Chief Minister.
•
Statement (b) is correct: Under Article 164(1), Ministers hold office during the pleasure of the Governor (reflecting individual ministerial responsibility).
•
Statement (c) is incorrect: Salaries and allowances of Ministers are legislated by the State Legislature under Article 164(5), not determined by the Governor.
•
Statement (d) is incorrect: The Council of Ministers is collectively responsible to the Legislative Assembly under Article 164(2), not the Legislative Council.
•
Hence, statements (a) and (b) are correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Dual ministerial responsibility:
1.
Individual responsibility: To the Governor (Doctrine of Pleasure, Article 164(1)).
2.
Collective responsibility: To the Legislative Assembly (Article 164(2)).