भारतीय दंड संहिता, 1860 अनुसार खालील विधानाचा विचार करा : विधान I : राहते घर, इत्यादितील चोरी हा समेट न होण्याजोगा गुन्हा आहे. विधान II : खंडणी हा दखलपात्र गुन्हा आहे. पर्यायी उत्तरे :
EN
Consider the following statements according to the Indian Penal Code, 1860:
Statement I: Theft in dwelling house, etc., is a non-compoundable offence.
Statement II: Extortion is a cognizable offence.
Alternative Answers:
अचूक उत्तर: पर्याय (३) I आणि II दोन्ही बरोबर आहेत
स्पष्टीकरण:
•
विधान I बरोबर आहे:
•
भारतीय दंड संहिता, १८६० च्या कलम ३८० अंतर्गत 'राहत्या घरात, इमारतीत किंवा तंबूत चोरी' (Theft in dwelling house, etc.) हा गंभीर गुन्हा मानला जातो (शिक्षा: ७ वर्षांपर्यंत कारावास आणि द्रव्यदंड).
•
फौजदारी प्रक्रिया संहितेच्या (CrPC) कलम ३२० च्या तक्त्यामध्ये केवळ कलम ३७९ अंतर्गत होणारी साधी चोरी (विहित मर्यादेपर्यंत) न्यायालयाच्या परवानगीने समेटयोग्य (compoundable) आहे; परंतु कलम ३८० (राहत्या घरातील चोरी) हा असमेटयोग्य (Non-compoundable) गुन्हा आहे.
•
विधान II बरोबर आहे:
•
भा.दं.सं. च्या कलम ३८३ व ३८४ अंतर्गत 'खंडणी' (Extortion) हा गुन्हा दखलपात्र (Cognizable), अजामीनपात्र (Non-bailable) आणि कोणत्याही दंडाधिकार्‍यांद्वारे चालवला जाणारा गुन्हा आहे. पोलीस यात वॉरंटशिवाय अटक करू शकतात.
त्यामुळे दोन्ही विधाने पूर्णतः सत्य आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: कलम ३७९ (साधी चोरी) समेटयोग्य असू शकते, मात्र कलम ३८० (राहत्या घरातील चोरी), कलम ३८१ (नोकराने केलेली चोरी) हे असमेटयोग्य (Non-compoundable) गुन्हे आहेत. खंडणी (कलम ३८४) हा दखलपात्र गुन्हा आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Both I and II are correct
Explanation:
•
Statement I is correct:
•
Under Section 380 of the Indian Penal Code, 1860, theft in a building, tent, or vessel used as a human dwelling or for custody of property carries imprisonment up to 7 years.
•
Under Section 320 of the Code of Criminal Procedure (CrPC), simple theft (Section 379) of property under specified value may be compoundable with the court's permission, but theft in a dwelling house (Section 380) is strictly non-compoundable.
•
Statement II is correct:
•
Extortion under Section 383/384 IPC is a cognizable offence (police can arrest without a warrant), non-bailable, and triable by any Magistrate.
Thus, both Statements I and II are correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Distinction to remember: Section 379 theft can be compounded with leave of court, but Section 380 (theft in dwelling house) is non-compoundable. Extortion (Sec 384) is cognizable and non-bailable.