राज्यपाल पदाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या : अ) राज्यपालांची नियुक्ती राष्ट्रपतींकडून केली जाते. ब) राज्यपाल पदाचा कार्यकाळ पाच वर्षे आहे परंतु राष्ट्रपतींची मर्जी असेपर्यंत ते पदावर राहतात. क) राज्यपालांना कार्यकाळाची हमी नाही. ड) राष्ट्रपतींच्या मर्जीला न्यायालयात आव्हान देत येत नाही. वरीलपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/त?
EN
Consider the following statements regarding the office of the Governor:
(a) The Governor is appointed by the President.
(b) The term of office of the Governor is five years, but they hold office during the pleasure of the President.
(c) The Governor has no security of tenure.
(d) The pleasure of the President cannot be challenged in a court of law.
Which of the above statement(s) is/are correct?
Alternative answers:
अचूक उत्तर: पर्याय (४) वरील सर्व
सविस्तर विश्लेषण:
•
विधानांची छाननी:
•
विधान (अ) बरोबर आहे: अनुच्छेद १५५ नुसार राज्यपालांची नियुक्ती राष्ट्रपतींद्वारे सहीनिशी व शिक्क्यानिशी अधिपत्राद्वारे केली जाते.
•
विधान (ब) बरोबर आहे: अनुच्छेद १५६(३) नुसार सामान्य कार्यकाळ ५ वर्षे असला, तरी अनुच्छेद १५६(१) नुसार ते राष्ट्रपतींची मर्जी असेपर्यंतच पदावर राहतात.
•
विधान (क) बरोबर आहे: राज्यपालांना कार्यकाळाची निश्चित हमी (Security of tenure) नसते; राष्ट्रपती त्यांना ५ वर्षे पूर्ण होण्यापूर्वी केव्हाही कोणत्याही कारणाशिवाय पदमुक्त करू शकतात.
•
विधान (ड) बरोबर आहे: पारंपारिक घटनात्मक तत्त्वानुसार आणि एमपीएससीच्या अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार, राष्ट्रपतींच्या मर्जीचा वापर हा न्यायालयीन पुनर्विलोकनासाठी खुला नसतो (अपवादात्मक दुर्भावनापूर्ण परिस्थिती वगळता राष्ट्रपतींच्या निर्णयाला आव्हान देता येत नाही).
•
म्हणून वरील सर्व विधाने बरोबर आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
•
राज्यपाल पदाची वैशिष्ट्ये:
•
नियुक्ती: राष्ट्रपती (कलम १५५).
•
कार्यकाळ: ५ वर्षे, परंतु राष्ट्रपतींच्या मर्जीवर अवलंबून (कलम १५६(१)).
•
पदाची हमी नाही (No security of tenure).
•
पदच्युतीची कारणे घटनेत नमूद नाहीत.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (4) All of the above
Detailed Analysis:
•
Analysis of Statements:
•
Statement (a) is correct: Under Article 155, the Governor is appointed by the President by warrant under his hand and seal.
•
Statement (b) is correct: Under Article 156(3), the normal term is 5 years, but under Article 156(1), they hold office during the pleasure of the President.
•
Statement (c) is correct: The Governor has no security of tenure and no fixed term guaranteed by the Constitution (unlike Supreme Court judges or the CAG).
•
Statement (d) is correct: In constitutional theory and per MPSC key standards, the pleasure of the President is an executive prerogative that cannot be routinely questioned or challenged in a court of law.
•
Hence, all of the above statements are correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip:
•
The office of the Governor is not an employment under the Central Government (Hargovind Pant case, 1979).
•
Holds office during the pleasure of the President with no constitutional security of tenure.