खालील विधाने विचारात घ्या. विधान I : भात पीक हे पाणथळ जमिनीसाठी सर्वात जास्त प्रतिरोधक आहे. विधान II : बाजरी पीक बाल्यावस्थेत पाणथळ जागेत संवेदनशील (बळी पडणारे) आहे.
EN
Consider the following statements:
Statement I: Rice crop is most tolerant to waterlogging.
Statement II: Pearl millet (Bajra) is highly susceptible/sensitive to waterlogging during its early seedling stage.
Choose the correct option:
उत्तर: दोन्ही विधाने बरोबर आहेत (पर्याय 3)
महत्त्वाचे मुद्दे:
•
विधान I बरोबर आहे: भाताच्या खोडात व मुळांमध्ये 'एरेंकायमा' (Aerenchyma) नावाच्या विशेष हवायुक्त उती असतात, ज्या पानांमधून मुळांकडे ऑक्सिजन पोहोचवतात. त्यामुळे भात पीक साचलेल्या पाण्यात आणि पाणथळ स्थितीत अत्यंत उत्तम प्रकारे वाढते.
•
विधान II बरोबर आहे: बाजरी हे कोरडवाहू पीक असून त्याच्या मुळांना उत्तम निचरा असणारी जमीन लागते. सुरुवातीच्या बाल्यावस्थेत पाणी साचल्यास मुळांना प्राणवायू न मिळाल्याने रोप कुजून नष्ट होते.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
भातामध्ये एरेंकायमा (Aerenchyma) उतींमुळे ऑक्सिजनची अंतर्गत देवाणघेवाण होते, ज्यामुळे ते पाणथळ जमिनीस सर्वाधिक प्रतिरोधक आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Answer: Both statements are correct (Option 3)
Key Points:
•
Statement I is correct: Rice (*Oryza sativa*) possesses specialized aerenchyma tissues in its stems and roots that channel atmospheric oxygen directly down to submerged roots, making it the most waterlogging-tolerant cereal.
•
Statement II is correct: Pearl millet (*Pennisetum glaucum*) is an arid/semi-arid dryland crop with roots that cannot tolerate anoxia; standing water during the early seedling stage causes rapid root suffocation and damping off.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Aerenchyma formation allows wetland rice to thrive in submerged anoxic paddy fields.