योग्य कथन/कथने ओळखा : अ) नागरिक राज्यामध्ये सर्व नागरी अधिकारांचा उपभोग घेतात. ब) नागरिक राज्यामध्ये सर्व राजकीय अधिकारांचा उपभोग घेतात. क) परकीय व्यक्ती राज्यामध्ये सर्व नागरी अधिकारांचा उपभोग घेतात. ड) परकीय व्यक्ती राज्यामध्ये सर्व राजकीय अधिकारांचा उपभोग घेतात. पर्यायी उत्तरे :
EN
Identify the correct statement(s):
(a) Citizens enjoy all civil rights in the State.
(b) Citizens enjoy all political rights in the State.
(c) Aliens enjoy all civil rights in the State.
(d) Aliens enjoy all political rights in the State.
Alternative answers:
अचूक उत्तर: पर्याय (१) फक्त अ, ब व क
सविस्तर विश्लेषण:
•
नागरिक (Citizens) आणि परकीय व्यक्ती (Aliens) यांच्या अधिकारांची तुलना:
•
विधान (अ) बरोबर आहे: नागरिक हे राज्याचे पूर्ण सदस्य असतात आणि ते सर्व नागरी हक्कांचा (उदा. जीविताचा हक्क, कायद्यापुढील समानता इ.) उपभोग घेतात.
•
विधान (ब) बरोबर आहे: नागरिकांना सर्व राजकीय हक्क प्राप्त असतात, जसे की मतदानाचा हक्क (कलम ३२६), निवडणूक लढवण्याचा हक्क, सार्वजनिक पदे (राष्ट्रपती, राज्यपाल, न्यायाधीश इ.) धारण करण्याचा हक्क.
•
विधान (क) बरोबर आहे: परकीय व्यक्तींना नागरी हक्क (उदा. कलम १४ अंतर्गत कायद्यापुढे समानता, कलम २१ अंतर्गत व्यक्तिगत स्वातंत्र्य व जीवन जगण्याचा हक्क) उपलब्ध असतात (शत्रू परकीय व्यक्तींना काही अपवाद वगळता).
•
विधान (ड) चुकीचे आहे: परकीय व्यक्तींना भारतात कोणतेही राजकीय हक्क नसतात; ते मतदान करू शकत नाहीत किंवा कोणतीही घटनात्मक/सार्वजनिक पदे भूषवू शकत नाहीत.
•
एमपीएससीच्या अधिकृत उत्तरतालिकेनुसार फक्त अ, ब व क (पर्याय १) हे अचूक उत्तर आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
•
केवळ नागरिकांना उपलब्ध असणारे मूलभूत हक्क:
•
कलम १५, १६, १९, २९ आणि ३०.
•
नागरिक व परकीय व्यक्ती दोघांना उपलब्ध असणारे हक्क (शत्रू परकीय वगळून):
•
कलम १४, २०, २१, २१A, २२, २३, २४, २५, २६, २७ आणि २८.
•
राजकीय हक्क (मतदान व निवडणूक लढवणे): केवळ भारतीय नागरिकांना.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) Only (a), (b) and (c)
Detailed Analysis:
•
Comparison between Citizens and Aliens:
•
Statement (a) is correct: Citizens are full members of the Indian State and enjoy full civil rights.
•
Statement (b) is correct: Citizens enjoy all political rights, including the right to vote (Article 326), contest elections, and hold high constitutional/public offices.
•
Statement (c) is correct: Aliens also enjoy general civil rights like equality before law (Article 14) and protection of life and personal liberty (Article 21), subject to reasonable restrictions.
•
Statement (d) is incorrect: Aliens do NOT enjoy political rights in India; they cannot vote, stand for elections, or hold public office.
•
Hence, according to the official MPSC answer key, statements (a), (b), and (c) are correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip:
•
Fundamental rights available ONLY to Indian citizens: Articles 15, 16, 19, 29, and 30.
•
Political rights (voting, holding office) are strictly reserved for citizens.