अचूक उत्तर: पर्याय (3) (अ), (क) आणि (ड) फक्त
सविस्तर विश्लेषण:
•
संसदेच्या सदस्यांचे वैयक्तिक विशेषाधिकार (कलम 105):
•
विधान (अ) बरोबर: संसद सदस्यांना अधिवेशन चालू असताना आणि अधिवेशन सुरू होण्याच्या 40 दिवस आधी व संपल्यानंतर 40 दिवस नंतर अटक करता येत नाही.
•
विधान (ब) चुकीचे: हे अटकेपासूनचे संरक्षण केवळ दिवाणी खटल्यांमध्ये (Civil cases) उपलब्ध असते; फौजदारी गुन्हे (Criminal cases), देशद्रोह किंवा प्रतिबंधात्मक स्थानबद्धतेमध्ये हे संरक्षण अजिबात उपलब्ध नसते.
•
विधान (क) बरोबर: कलम 105(1) अन्वये त्यांना संसदेत भाषण करण्याचे व मत देण्याचे पूर्ण स्वातंत्र्य आहे.
•
विधान (ड) बरोबर: संसद सत्र चालू असताना खासदारांना न्यायालयात साक्षीदार म्हणून उपस्थित राहण्यापासून आणि ज्युरी (Jury) सेवेमधून सूट देण्यात आली आहे.
•
त्यामुळे विधाने (अ), (क) आणि (ड) बरोबर आहेत.
📌 MPSC परीक्षा टीप: खासदारांचे विशेषाधिकार:
1.
अटकेपासून संरक्षण: केवळ दिवाणी खटल्यात (४० दिवस आधी व नंतर).
2.
भाषण स्वातंत्र्य: संसदेच्या आत पूर्ण स्वातंत्र्य (न्यायालयात खटला नाही).
3.
न्यायालयात साक्ष व ज्युरी सेवेपासून सूट.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Only (a), (c) and (d)
Detailed Analysis:
•
Individual Privileges of Members of Parliament (Article 105):
•
Statement (a) is correct: Members enjoy immunity from arrest during the continuance of a session and 40 days before and 40 days after.
•
Statement (b) is incorrect: This freedom from arrest applies strictly to civil matters, not to criminal offenses, preventive detention, or contempt of court.
•
Statement (c) is correct: Members enjoy absolute freedom of speech inside Parliament under Article 105(1) & (2).
•
Statement (d) is correct: Members are exempt from jury service and from attending as witnesses in a court when Parliament is in session.
•
Hence, statements (a), (c), and (d) are correct.
📌 MPSC Exam Tip: Freedom from arrest for MPs applies only in civil cases (40 days before and after), not in criminal cases. Exemption from jury service and freedom of speech are valid privileges.
