जावजी दादाजी चौधरी यांनी 1869 मध्ये मुंबईत ........ छापखाना सुरु केला.
EN
In 1869, Javji Dadaji Chaudhari started the ........ printing press in Mumbai.
योग्य उत्तर: पर्याय ४ (निर्णयसागर)
विश्लेषण:
•
जावजी दादाजी चौधरी (१८४०–१८९२): जावजी दादाजी यांनी १८६९ मध्ये मुंबई येथे प्रसिद्ध 'निर्णयसागर' (Nirnayasagar Press) या मुद्रणालयाची स्थापना केली.
•
देवनागरी टंकनिर्मिती (Type Foundry): जावजी दादाजी यांनी प्रसिद्ध मुद्रक व टंककार राणोजी रावजी यांच्या साहाय्याने देवनागरी, मोडी आणि गुजराती लिपींचे अत्यंत सुबक, देखणे आणि दर्जेदार टंक (types) तयार केले.
•
संस्कृत व मराठी साहित्याचा प्रसार: निर्णयसागर छापखान्याने संस्कृत काव्य, पुराणे, नाटके, धर्मग्रंथ तसेच मोरोपंत, ज्ञानेश्वर, तुकाराम आदी प्राचीन मराठी संतकवींच्या ग्रंथांच्या शुद्ध आणि प्रामाणिक आवृत्त्या प्रकाशित केल्या.
•
याच मुद्रणालयातून १८९१ पासून प्रसिद्ध 'निर्णयसागर पंचांग' सुरू करण्यात आले.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
जावजी दादाजी चौधरी यांना 'मराठी व देवनागरी मुद्रणकलेचे आद्य शिल्पकार' मानले जाते. १८६९ मध्ये त्यांनी निर्णयसागर छापखाना आणि टंकशाळा (Type Foundry) सुरू केली होती.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 4 (Nirnayasagar)
Analysis:
•
Javji Dadaji Chaudhari (1840–1892): In 1869, Javji Dadaji established the celebrated Nirnayasagar Press and Type Foundry in Bombay.
•
Devanagari Type Founding: A pioneering punch-cutter and type-founder, Javji Dadaji designed elegant, aesthetically refined, and technically flawless Devanagari, Modi, and Gujarati metal types with the assistance of master carver Ranoji Aravkar.
•
Preservation of Classical Literature: The Nirnayasagar Press played a historic role in publishing authoritative, critically edited editions of ancient Sanskrit classics, scriptures, and classical Marathi saint-poetry (including works of Jnaneshwar, Tukaram, and Moropant).
•
The press was also famed for publishing the widely consulted annual *Nirnayasagar Panchang* beginning in 1891.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Javji Dadaji Chaudhari is revered as the father of modern Devanagari typography in India, establishing Nirnayasagar Press in Bombay in 1869.