मिथ्या वर्ण स्वरूप हवाई छायाचित्र वाचनासाठी निरोगी वनस्पतीला कोणता रंग वापरला जातो ?
EN
In False Colour Composite (FCC) aerial imagery interpretation, which colour represents healthy vegetation?
योग्य उत्तर: पर्याय (३) लाल (Red)
स्पष्टीकरण:
•
फॉल्स कलर कंपोझिट (FCC - False Colour Composite / मिथ्या वर्ण स्वरूप): हे उपग्रह आणि हवाई छायाचित्र विश्लेषणात मानवी डोळ्यांना न दिसणारे इन्फ्रारेड तरंग लांब्या दृश्य रूपात पाहण्यासाठी वापरले जाणारे एक मानक रंग संयोजन आहे.
•
मानक FCC बँड असाइनमेंट:
•
नियर इन्फ्रारेड (NIR) बँड -> लाल (Red) रंगात दर्शवला जातो.
•
लाल (Red) दृश्य बँड -> हिरव्या (Green) रंगात दर्शवला जातो.
•
हिरवा (Green) दृश्य बँड -> निळ्या (Blue) रंगात दर्शवला जातो.
•
निरोगी वनस्पती लाल का दिसते?: वनस्पतींच्या पानांमधील क्लोरोफिल (हरितद्रव्य) नियर-इन्फ्रारेड (NIR) किरणांचे अत्यंत प्रखर परावर्तन करते. NIR बँडला लाल रंग दिला असल्याने निरोगी आणि दाट वनस्पती छायाचित्रात गडद लाल (Bright Red) रंगात दिसते.
•
इतर घटक FCC मध्ये कसे दिसतात:
•
पाणी / ओलावा: गडद निळा ते काळा
•
नापीक जमीन / वाळू: पांढरा ते हलका पिवळा
•
शहरी वस्त्या / सिमेंट काँक्रीट: निळसर-राखाडी
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
रिमोट सेन्सिंगमध्ये निरोगी वनस्पती ओळखण्यासाठी NDVI (Normalized Difference Vegetation Index) चा वापर केला जातो, ज्याचे सूत्र $\text{NDVI} = \frac{\text{NIR} - \text{Red}}{\text{NIR} + \text{Red}}$ असे आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Red
Explanation:
•
False Colour Composite (FCC): A standard multispectral display technique used in satellite remote sensing to render wavelengths outside the human visible spectrum.
•
Standard Band Assignment (Standard FCC):
•
Near-Infrared (NIR) band $\rightarrow$ displayed through the Red color gun.
•
Red visible band $\rightarrow$ displayed through the Green color gun.
•
Green visible band $\rightarrow$ displayed through the Blue color gun.
•
Why Healthy Vegetation Appears Red: Spongy mesophyll cells in healthy leaves strongly reflect Near-Infrared (NIR) radiation. Because NIR is mapped to the Red display channel, vigorously growing healthy vegetation appears as vibrant Red.
•
Appearance of Other Features in Standard FCC:
•
Clear water bodies: Deep blue to black (absorbs NIR)
•
Urban/built-up areas: Cyan / bluish-gray
•
Bare soil/sand: White to light brown
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Vegetation health is quantitatively indexed using the NDVI (Normalized Difference Vegetation Index): $\text{NDVI} = \frac{\text{NIR} - \text{Red}}{\text{NIR} + \text{Red}}$.