खालील विधाने लक्षात घ्या : अ) भारतीय संविधानाची उद्देशपत्रिका ही संविधानाचा भाग असून त्यामध्ये 368 व्या कलमानुसार दुरुस्ती करता येते. ब) भारतीय संविधानाची उद्देशपत्रिका संविधानाचा भाग नाही आणि त्यामध्ये दुरुस्ती करता येत नाही. क) उद्देशपत्रिका ही संविधानाचा भाग आहे आणि त्यामध्य संविधानाच्या “मौलिक संरचनेला" धक्का न लावता दुरुस्ती करता येते. वरीलपैकी कोणते/ती विधान/ने बरोबर आहे/त?
EN
Note the following statements:
(a) The Preamble of the Indian Constitution is a part of the Constitution and can be amended under Article 368.
(b) The Preamble of the Indian Constitution is not a part of the Constitution and cannot be amended.
(c) The Preamble is a part of the Constitution and can be amended without altering its "basic structure".
Which of the statement(s) above is/are correct?
योग्य उत्तर पर्याय ४ (अ आणि क) आहे.
विधानांचे परीक्षण:
•
विधान (अ) बरोबर: भारतीय संविधानाची उद्देशपत्रिका संविधानाचा भाग असून कलम ३६८ अन्वये संसदेला त्यात दुरुस्ती करण्याचा अधिकार आहे.
•
विधान (ब) चूक: उद्देशपत्रिका संविधानाचा भाग आहे (केशवानंद भारती निकाल).
•
विधान (क) बरोबर: उद्देशपत्रिकेत कलम ३६८ नुसार दुरुस्ती करता येते, परंतु संविधानाच्या 'मौलिक संरचनेला' (Basic Structure) धक्का न लावता दुरुस्ती करावी लागते.
•
(अ) आणि (क) दोन्ही विधाने संविधानाची नेमकी कायदेशीर स्थिती स्पष्ट करतात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
केशवानंद भारती खटल्यात सर्वोच्च न्यायालयाने स्पष्ट केले की कलम ३६८ अन्वये सरनाम्यातील मूलभूत तत्त्वे नष्ट करता येणार नाहीत, मात्र सरनाम्याचा विस्तार करणारी सकारात्मक दुरुस्ती करता येईल.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 4 ((a) and (c)).
Analysis:
•
Statement (a) is correct: The Preamble is an integral part of the Constitution and is amendable under Article 368.
•
Statement (b) is incorrect: The Preamble is recognized as an authentic part of the Constitution.
•
Statement (c) is correct: Parliament can amend the Preamble under Article 368 without altering or damaging its 'Basic Structure'.
•
Both statements (a) and (c) correctly articulate the settled constitutional law.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
The Supreme Court held that the amending power in Article 368 extends to the Preamble provided the basic features are preserved.