राज्यसूचीमध्ये समाविष्ट असलेल्या विषयाबाबत संसदेला अधिकार आहे. खालीलपैकी कोणता कायदा संसदेने दोन किंवा अधिक घटक राज्यांच्या संमतीशिवाय मंजूर केलेला आहे ?
EN
Parliament has powers regarding subjects included in the State List. Which of the following Acts was passed by Parliament without the consent of two or more States?
योग्य उत्तर पर्याय (३) अपहरण विरोधी कायदा, १९८२ हे आहे.
स्पष्टीकरण:
•
सामान्य परिस्थितीत राज्य सूचीतील विषयांवर कायदे करण्याचा अधिकार केवळ राज्य विधिमंडळाला असतो. मात्र संविधानात संसदेला काही विशिष्ट परिस्थितीत राज्य सूचीवर कायदे करण्याचे अधिकार दिले आहेत:
•
अनुच्छेद २५२ (दोन किंवा अधिक राज्यांच्या संमतीने):
•
बक्षिस स्पर्धा कायदा, १९५५ (Prize Competitions Act, 1955)
•
जल (प्रदूषण प्रतिबंध व नियंत्रण) कायदा, १९७४ (Water Pollution Act, 1974)
•
नागरी जमीन (मर्यादा व नियंत्रण) कायदा, १९७६ (Urban Land Ceiling Act, 1976)
•
हे तिन्ही कायदे दोन किंवा अधिक राज्यांच्या विधिमंडळांनी ठराव संमत करून विनंती केल्यानंतर संसदेने केले.
•
अनुच्छेद २५३ (आंतरराष्ट्रीय करार अंमलात आणण्यासाठी):
•
अपहरण विरोधी कायदा, १९८२ (Anti-Hijacking Act, 1982) हा संसदेने १९७० च्या हेग कन्व्हेन्शन (Hague Convention) या आंतरराष्ट्रीय कराराची अंमलबजावणी करण्यासाठी मंजूर केला.
•
अनुच्छेद २५३ अंतर्गत कायदा करताना संसदेला कोणत्याही घटक राज्यांच्या संमतीची अजिबात आवश्यकता नसते.
•
म्हणून अपहरण विरोधी कायदा, १९८२ हा घटक राज्यांच्या संमतीशिवाय संमत केलेला कायदा आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
कलम २५२: २ किंवा अधिक राज्यांच्या संमतीने ( ठराव आवश्यक).
•
कलम २५३: आंतरराष्ट्रीय करार व संधींच्या अंमलबजावणीसाठी (कोणत्याही राज्याच्या संमतीची गरज नाही).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (3): Anti-Hijacking Act, 1982.
Explanation:
•
Parliament legislates on State matters under distinct constitutional provisions:
•
Under Article 252 (with consent of two or more States):
•
Prize Competitions Act, 1955 (Option 1)
•
Urban Land (Ceiling and Regulation) Act, 1976 (Option 2)
•
Water (Prevention and Control of Pollution) Act, 1974 (Option 4)
•
All these were enacted only after the legislatures of two or more States passed formal requesting resolutions.
•
Under Article 253 (Legislation for giving effect to international agreements):
•
The Anti-Hijacking Act, 1982 was enacted under Article 253 to implement international conventions (the 1970 Hague Convention for the Suppression of Unlawful Seizure of Aircraft).
•
Under Article 253, Parliament possesses plenary power to enact laws on any subject without the consent of any State.
•
Thus, the Anti-Hijacking Act, 1982 was passed without requiring the consent of States.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
•
Article 252: Enacted upon resolutions of 2 or more States.
•
Article 253: Enacted unilaterally by Parliament to give effect to international treaties, conventions, or agreements.