'माहितीचा अधिकार' यांचा अर्थ, कोणत्याही सार्वजनिक प्राधिकरणाकडे असलेली किंवा त्याच्या नियंत्रणात असलेली व या अधिनियमा अन्वये मिळविता येण्याजोगी माहिती मिळविण्याचा अधिकार असा आहे आणि त्यामध्ये अ. काम, कागदपत्रे, नोंदी यांची तपासणी ब. नोट्स वगळता कागदपत्रांच्या प्रमाणित प्रती वा उतारे क. सामग्री प्रमाणीत असो वा नसो, त्यांचे नमुने घेणे पर्यायी उत्तरे :
EN
"Right to information" means the right to information accessible under this Act which is held by or under the control of any public authority and includes:
a. Inspection of work, documents, records
b. Certified copies or extracts of documents excluding notes
c. Taking certified or uncertified samples of material
Alternative answers:
अचूक उत्तर: पर्याय (3) फक्त अ बरोबर आहे
•
कलम 2(j) अन्वये 'माहितीचा अधिकार'ची व्याख्या:
•
माहितीचा अधिकार अधिनियम, 2005 च्या कलम 2(j) नुसार माहितीच्या अधिकारात खालील बाबी येतात:
•
(i) काम, दस्तऐवज आणि अभिलेख यांची तपासणी (विधान अ बरोबर आहे).
•
(ii) दस्तऐवज किंवा अभिलेखांच्या टिप्पण्या (Notes), उतारे किंवा प्रमाणित प्रती घेणे (विधान ब मध्ये 'नोट्स वगळता' असे चुकीचे म्हटले आहे, प्रत्यक्षात टिप्पण्या/नोट्स समाविष्ट असतात).
•
(iii) सामग्रीचे केवळ प्रमाणित नमुने (Certified samples) घेणे (विधान क मध्ये 'प्रमाणित असो वा नसो' असे म्हटले आहे, जे कायद्यानुसार चुकीचे आहे; नमुने प्रमाणितच असावे लागतात).
•
त्यामुळे केवळ विधान अ बरोबर आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: कलम 2(j) नुसार फाईल नोटिंग्स (File Notes) आणि सामग्रीचे प्रमाणित नमुने (Certified samples) मिळवणे हा नागरिकांचा कायदेशीर अधिकार आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Only a is correct
•
Analysis of Clauses under Section 2(j):
•
Statement a is correct: Section 2(j)(i) explicitly includes "inspection of work, documents, records".
•
Statement b is incorrect: Section 2(j)(ii) includes "taking notes, extracts or certified copies"; it does NOT exclude notes.
•
Statement c is incorrect: Section 2(j)(iii) specifies "taking certified samples of material"; it does not authorize taking uncertified samples.
•
Therefore, only statement a is correct.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Under Section 2(j), file notings are fully accessible, and samples must be certified.