वाक्य I : 'अटक' आणि 'ताबा' या दोन्ही संज्ञा समानार्थी आहेत. वाक्य II : 'अटक' हा शब्द फौजदारी प्रक्रिया संहितेखाली व्याख्येत स्पष्टपणे नमूद केलेला नाही.
EN
Statement I: 'Arrest' and 'custody' are synonymous terms.
Statement II: The word 'arrest' is not explicitly defined under the Code of Criminal Procedure.
अचूक उत्तर: पर्याय (२) वाक्य I चूक आहे आणि वाक्य II बरोबर आहे
सविस्तर विश्लेषण:
•
वाक्य I चे विश्लेषण (चूक):
•
'अटक' (Arrest) आणि 'ताबा / कोठडी' (Custody) या दोन्ही संज्ञा समानार्थी नाहीत. प्रत्येक अटकेत ताबा असतोच, परंतु प्रत्येक ताबा म्हणजे अटक नव्हे (उदा. संशयिताला चौकशीसाठी थांबवणे म्हणजे कोठडी असू शकते, पण औपचारिक अटक नव्हे). सर्वोच्च न्यायालयाने 'हरियाणा राज्य वि. दिनेश कुमार' खटल्यात हा फरक स्पष्ट केला आहे.
•
वाक्य II चे विश्लेषण (बरोबर):
•
फौजदारी प्रक्रिया संहितेमध्ये (CrPC) 'अटक' (Arrest) या शब्दाची स्पष्ट व्याख्या दिलेली नाही. कलम ४६ मध्ये केवळ 'अटक कशी करावी' याची कार्यपद्धती विहित केलेली आहे.
•
त्यामुळे 'वाक्य I चूक आहे आणि वाक्य II बरोबर आहे' हा पर्याय (२) अचूक ठरतो.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: CrPC मध्ये 'अटक' या शब्दाची व्याख्या दिलेली नाही; तसेच अटक आणि ताबा या समानार्थी संज्ञा नसून ताबा ही अधिक व्यापक संकल्पना आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) Statement I is incorrect and Statement II is correct
Detailed Analysis:
•
Analysis of Statement I (Incorrect):
•
'Arrest' and 'custody' are not synonymous terms. As held by the Supreme Court in *State of Haryana v. Dinesh Kumar*, every arrest brings about custody, but every custody is not an arrest. Custody represents surveillance/restraint, whereas arrest requires legal deprivation of freedom.
•
Analysis of Statement II (Correct):
•
The term 'Arrest' is nowhere expressly defined in the Code of Criminal Procedure, 1973. Section 46 merely prescribes the procedure for 'how arrest is made'.
•
Therefore, Statement I is incorrect and Statement II is correct (Option 2).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: The word 'arrest' is not defined in the CrPC; Section 46 only prescribes the mode of making an arrest.