वस्तीचे मुख्य भाग आहेत : अ) समरूप भाग ब) मध्य भाग क) परिसंचरण भाग ड) विशिष्ट भाग पर्यायी उत्तरे:
EN
The main functional/structural components of a settlement are:
a. Homogeneous zone
b. Core / Central zone
c. Circulation zone
d. Specialized zone
Alternative answers:
योग्य उत्तर पर्याय ४ (वरील सर्व) आहे.
स्पष्टीकरण:
•
वस्ती भूगोलातील संरचनात्मक भाग (Components of Settlement Morphology):
•
कोणत्याही नागरी किंवा ग्रामीण वस्तीच्या संरचनेत खालील चारही मुख्य घटकांचा समावेश होतो:
•
अ) समरूप भाग (Homogeneous Zone): समान वैशिष्ट्ये असणारा निवासी परिसर.
•
ब) मध्य भाग (Core / Central Zone): वस्तीचे मध्यवर्ती केंद्र किंवा प्रशासकीय/व्यापारी गाभा.
•
क) परिसंचरण भाग (Circulation Zone): अंतर्गत वाहतूक, रस्ते, पायवाटा व दळणवळणाचे जाळे.
•
ड) विशिष्ट भाग (Specialized Zone): विशेष कार्ये करणारी क्षेत्रे (उदा. बाजारपेठ, औद्योगिक पट्टा, धार्मिक क्षेत्र, शैक्षणिक संकुल).
•
म्हणून वरील सर्व (अ, ब, क आणि ड) वस्तीचे मुख्य भाग आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
वस्त्यांची अंतर्गत रचना ही केंद्र (Nucleus/Core), परिसंचरण जाळे (Road network) आणि उपविभाग (Residential/Specialized sectors) या घटकांनी मिळून बनते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option 4 (All of the above).
Explanation:
•
Structural Components of Settlement Morphology:
•
In settlement geography, any human settlement consists of four primary morphological zones:
•
a. Homogeneous Zone: Uniform residential sectors displaying consistent housing types and socioeconomic density.
•
b. Core / Central Zone: The nucleated historic or functional hub of the settlement (market center/CBD).
•
c. Circulation Zone: Streets, alleys, arterial roads, and transit networks facilitating movement.
•
d. Specialized Zone: Dedicated functional nodes such as industrial parks, commercial markets, or institutional zones.
•
Therefore, all of the above are essential morphological components.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Morphological analysis of settlements investigates spatial relationships among the nucleus (core), circulation corridors, and residential/specialized zones.