सराव केंद्र ➔
भूगोल व महाराष्ट्राचा भूगोल Rajyaseva Mains 2020 MEDIUM

जमिनीच्या वापसा स्थितीतील जलधारण शक्तीच्या (फिल्ड कपॅसिटी) वाढत्या क्रमानुसार कोणता क्रम बरोबर आहे?

EN Which of the following sequences represents the correct ascending order of soil moisture holding capacity at Field Capacity?
A
चिकण, पोयटा (गाळ), वाळूमय पोयटा आणि चिकण पोयटा मातीची जमीन Clay, Silt loam, Sandy loam, Clay loam
B
चिकण पोयटा, चिकण, पोयटा (गाळ) आणि वाळूमय पोयटा मातीची जमीन Clay loam, Clay, Silt loam, Sandy loam
✓
वाळूमय पोयटा, पोयटा (गाळ), चिकण पोयटा आणि चिकण मातीची जमीन Sandy loam, Silt loam, Clay loam, Clay
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
D
चिकण, चिकण पोयटा, पोयटा (गाळ) आणि वाळूमय पोयटा मातीची जमीन Clay, Clay loam, Silt loam, Sandy loam
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

उत्तर: वाळूमय पोयटा, पोयटा (गाळ), चिकण पोयटा आणि चिकण मातीची जमीन (पर्याय 3)

महत्त्वाचे मुद्दे:

• वापसा स्थितीतील (Field Capacity) जलधारण क्षमतेचा वाढता क्रम:
• मातीत चिकण कणांचे (Clay) प्रमाण वाढते तसतशी शेतक्षमतेची जलधारण क्षमता वाढते:
$$\text{Sandy loam (कमी)} < \text{Silt loam} < \text{Clay loam} < \text{Clay (सर्वाधिक)}$$
• वाळूमय जमिनीत जलधारण क्षमता सर्वात कमी (१०-१५%) असते, तर चिकण मातीत ती सर्वाधिक (३५-४५%) असते.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

कणांचा आकार जितका लहान, तितके पृष्ठभागाचे क्षेत्रफळ जास्त आणि जलधारण क्षमता जास्त (वाळूमय पोयटा < पोयटा < चिकण पोयटा < चिकण).

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Answer: Sandy loam, Silt loam, Clay loam, Clay (Option 3)

Key Points:

• Field Capacity (FC) Ascending Sequence:
• Soil moisture retention at Field Capacity (-0.33 bar) is directly proportional to clay content and specific micropore volume.
• Ascending order of water retention:
$$\text{Sandy loam} < \text{Silt loam} < \text{Clay loam} < \text{Clay}$$
• Coarse sandy loams retain ~10–15% moisture, whereas fine-textured clays retain upwards of 35–45% gravimetric moisture.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

Field capacity moisture storage increases steadily from coarse sandy textures to heavy clay textures.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →