भारतातील लिंग गुणोत्तर काढण्याची पद्धत/सूत्र म्हणजे :
EN
The method/formula for calculating Sex Ratio in India is:
भारतातील लिंग गुणोत्तर (Sex Ratio) काढण्याचे सूत्र:
1.
लिंग गुणोत्तर सूत्र:
$$\text{लिंग गुणोत्तर} = \left( \frac{\text{विशिष्ट क्षेत्रातील एकूण स्त्रियांची संख्या}}{\text{त्याच क्षेत्रातील एकूण पुरुषांची संख्या}} \right) \times 1000$$
2.
म्हणजेच, दर 1,000 पुरुषांमागे असणाऱ्या स्त्रियांची संख्या म्हणजे लिंग गुणोत्तर होय.
3.
आंतरराष्ट्रीय स्तरावर अनेक देशांमध्ये दर 100 स्त्रियांमागे पुरुषांची संख्या मोजली जाते, परंतु भारतात दर 1,000 पुरुषांमागे स्त्रियांचे प्रमाण मोजण्याची पद्धत आहे.
4.
म्हणून पर्याय 1 योग्य आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
भारताच्या 2011 च्या जनगणनेनुसार भारताचे एकूण लिंग गुणोत्तर 943 होते (2001 मध्ये 933 होते), तर महाराष्ट्राचे लिंग गुणोत्तर 929 होते. बाल लिंग गुणोत्तर (0-6 वर्षे) 2011 मध्ये भारतात 919 आणि महाराष्ट्रात 894 होते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Formula for calculating Sex Ratio in India:
1.
Sex Ratio Formula:
$$\text{Sex Ratio} = \left( \frac{\text{Total Number of Females in an Area}}{\text{Total Number of Males in the Same Area}} \right) \times 1000$$
2.
In India, sex ratio is defined as the number of females per 1,000 males in a given population.
3.
(In some Western countries and international indices, sex ratio is calculated as males per 100 females, but India standardizes females per 1,000 males).
4.
Hence, Option 1 is the correct formula.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
As per Census 2011, India's overall sex ratio was 943 females per 1,000 males (up from 933 in 2001), while Maharashtra's sex ratio was 929. The child sex ratio (0-6 years) was 919 for India and 894 for Maharashtra.